Үндсэн хэсэг рүү шилжих

амт

нэр үгтэмдэг нэр

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠠᠮᠲᠠ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Аливаа юм хэлний салст бүрхэвчийг цочроосны үр дүнд үүсэх таатай сэрэл
  2. 2.
    Ууж идэхэд сайхан болгох чанар
  3. 3.
    шилжсэн утгаАмт орох, идэх уух юм муудаж, эвгүй амттай болох
  4. 4.
    шилжсэн утгаДур сонирхол
IIтэмдэг нэр
  1. 1.
    Ам бүхий

Ойролцоо үг

Англи утга

  • нэр үгtaste; palate

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнамт
Харьяалахын тийнамтын
Заахын тийнамтыг
Өгөх орших тийнамтад
Гарахын тийнамтаас
Үйлдэхийн тийнамтаар
Хамтрахын тийнамттай
Чиглэхийн тийнамт руу
Олон тооамтууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • исгэлэн амт — эхүүн, гашланги амт

  • шорвог амт — давслаг амт

  • амт оруулах — амттай болгох

  • амт алдрах — идээ ундаа амт муутай болох

  • номын амтанд орох — ном унших дур сонирхолтой байх

  • алтан амт — ам сайн, сайн үйлийг зөгнөн хэлдэг

  • битүү амт — дуу муутай, хүнд юм ойлгуулах, ярихдаа тааруу хүн

Хэлц үг

  • алганы амт үзэх — буруу хэрэг үйлдсэний учир бага насны хүүхэд зодуулах, алгадуулах

  • амт үзүүлэх — ямар нэгэн хүнд хэцүү зүйлээр залхаал болгох

    Шагдар чандмань хадны хажууд зогсоод

  • амташсан хэрээ арван гурав эргэх — даврах

    Амташсан хэрээ арван гурав эргэнэ гэгчээр энүүгээр дахиад эргэлдэж л таараа. Тэр үед нь л бариад авна аа.

  • амтанд нь орох — хэт дурлах, автах

    Хэдий баахан тоглож наадахыг хүсэвч ааваасаа айх тул үхэн чармайсаар тэр номыг нь түрчигнэтэл уншиж чадах болсон бөгөөд мөн амтанд нь орсон байжээ (Ринчендорж, Шөнийн гүнд).

  • амтыг нь мэдэх — үнэн мөнийг нь ойлгох

    Харин Жамбал бол эгэл амьдралын амтыг нь аль эрт мэдсэн бөгөөд энэ замд гутлынхаа улыг элээсэн хүн болохоор ичих зовохыг мэдэхгүй байжээ (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).

  • ↑ алганы амт үзүүлэх

  • ↑ алганы амт үзэх

  • ↑ алтан амт

  • ↑ битүү амт

  • ↑ бэлэн амт

  • ↑ муу амт

  • ↑ уруугаа амт

  • ↑ улаан амт

  • Ааш сайтай хүнтэй амьтан болгон ханилдаг

  • Амт сайтай идээнд хүн бүхэн ханардаг

  • Амт тагнайд уусна

  • Амраг зүрхэнд уусна

  • Арав идээд

  • Амт аягүй

  • Ац мод бүр эмээл болдоггүй

  • Амт хүн бүр ноён болдоггүй

  • Тахиа хулгайлсан хүнийг

  • Залхааж байхгүй бол

  • Амт таниад

  • Адуу хулгайлдаг

Хоршоо үг

  • амт үнэр — ам болон хамарт хүртэх сэрэхүй, амтлах үнэрлэх сэрэхүй

  • амт чанар — амт болон шим тэжээл

Үгийн гарал

Compare Khitan 𘯴𘰴 (amd, “sweetness”), and Proto-Japonic *anti (“flavor, taste”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.