Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

ахуй

нэр үгтэмдэг нэр[ä.χʊ͜i]

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠠᠬᠤᠢ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Орон цаг, нөхцлийн эзлэн буй нийгмийн материаллаг амьдралын цогцос
IIтэмдэг нэр
  1. 1.
    Асар, том, их

Англи утга

  • нэр үгbeing, existence

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнахуй
Харьяалахын тийнахуйн
Заахын тийнахуйг
Өгөх орших тийнахуйд
Гарахын тийнахуйгаас
Үйлдэхийн тийнахуйгаар
Хамтрахын тийнахуйтай
Чиглэхийн тийнахуй руу
Олон тооахуйнууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • ахуй амьдрал/амьдрал ахуй — аж төрөл

  • ахуйн гэмтэл — ажлын бус цагаар тохиолдсон гэмтэл

  • ахуй нөхцөл — ямар нэгэн үйл ажлыг гүйцэтгэх нөхцөл боломж

  • ахуй их — асар их

Товчилсон үг

  • АҮ — Ахуй Үйлчилгээ

  • АҮК — Ахуй Үйлчилгээний Комбинат

  • АҮТ — Ахуй Үйлчилгээний Төв

  • АҮУГ — Ахуй Үйлчилгээг Удирдах Газар

  • МАААЭХ — Монголын Ардын Аж Ахуй Эрхлэгчдийн Холбоо

  • МНААҮН — Монголын Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Нэгдэл

  • МОННААК — Монголын Нийтийн Аж Ахуй Концерн

  • МХААЭҮХ — Монголын Хувиараа Аж Ахуй Эрхлэгчдийн Үндэсний Холбоо

  • МХААЭХ — Монголын Хувиараа Аж Ахуй Эрхлэгчдийн Холбоо

  • НААҮ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээ

  • НААҮА — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Алба

  • НААҮААХ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Ажилтан Ажилчдын Холбоо

  • НААҮГ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Газар

  • НААҮК — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Комбинат

  • НААҮТ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Төв

  • НААҮТМС — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Техник Мэргэжлийн Сургууль

  • НААҮУГ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Удирдах Газар

  • НААҮЯ — Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Яам

  • НАҮ — Нийтийн Ахуй Үйлчилгээ

  • ОААМБҮУЕГ — Ойн Аж Ахуй, Мод Боловсруулах Үйлдвэрийг Удирдах Ерөнхий Газар

  • ОСНААҮГ — Орон Сууц, Нийтийн Аж Ахуй, Үйлчилгээний Газар

  • УЭАХНСИ — Улсын Эрүүл Ахуй, Халдвар, Нян Судлалын Институт

  • ҮААЭ — Үйлчилгээ, Аж Ахуй Эрхлэх

  • ҮХАААҮХ — Үндэсний Хөдөө Аж Ахуй, Аж Үйлдвэрийн Холбоо

  • ҮХАҮК — Үйлдвэр Хоршооллын Ахуй Үйлчилгээний Комбинат

  • ҮХХААБОБХ — Үйлдвэр, Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Байгаль Орчны Байнгын Хороо

  • ХАААҮЦ — Хөдөө Аж Ахуй, Аж Үйлдвэрийн Цогцолбор

  • ХААҮ — Хөдөө Аж Ахуй, Үйлдвэр

  • ХААҮЯ — Хөдөө Аж Ахуй, Үйлдвэрийн Яам

  • ХААХТАҮЭ — Хөдөө Аж Ахуй, Худалдаа, Тээврийн Ажилчдын Үйлдвэрчний Эвлэл

  • ХААХҮЭ — Хөдөө Аж Ахуй, Хүнсний Үйлдвэрчний Эвлэл

  • ХХААБО — Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Байгаль Орчин

  • ХХААҮЯ — Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Үйлдвэрийн Яам

  • ХХААХҮЯ — Хүнс, Хөдөө Аж Ахуй, Хөнгөн Үйлдвэрийн Яам

  • ЭАХА — Эрүүл Ахуй, Халдварын Алба

  • ЭАХНСҮТ — Эрүүл Ахуй, Халдвар, Нян Судлалын Үндэсний Төв

  • ЭАХС — Эрүүл Ахуй, Халдвар Судлал

  • ЭАХСС — Эрүүл Ахуй, Халдвар Судлалын Станц

  • ЭАХСУИ — Эрүүл Ахуй, Халдвар Судлалын Улсын Институт

  • ЭАХСХА — Эрүүл Ахуй, Халдвар Судлалын Хяналтын Алба

  • … болон өөр 1

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠠᠬᠤᠢ (aqui), from Middle Mongol ᠠᠬᠤᠢ (aqui), aorist substantive participle of ᠠᠬᠤ (aqu, “to be”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.