Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

баас

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠪᠠᠭᠠᠰᠤ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Хүн, амьтны өтгөн ялгадас
  2. 2.
    шилжсэн утгаОгт хэрэггүй юм
IIнэр үг
  1. 1.
    Хүдэр хайлах, нүүрс түлэх зэрэгт гарах хатуу хаягдал, үлдэгдэл, илүүдэл
  2. 2.
    Чулуу, төмөрлөгөөс гарах бал

Ойролцоо үг

ялгадас

Англи утга

  • нэр үгexcrement, manure, shit

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнбаас
Харьяалахын тийнбаасны
Заахын тийнбаасыг
Өгөх орших тийнбаасанд
Гарахын тийнбааснаас
Үйлдэхийн тийнбаасаар
Хамтрахын тийнбаастай
Чиглэхийн тийнбаас руу
Олон тообааснууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • баас алдах — а.өтгөнөө ойр ойрхон гаргах; б.шилж. үхтэлээ айх

  • баас хатах — өтгөн хэтэрхий агшуун болж, хялбар гарахгүй болох

  • баас гарах — а.хүндээр бие засах, өтгөн мөр үзэх, б.шилж. машид айх; в.шилж. үйл ажлын муу дутагдал илрэх

  • нохойн баас — а.нохойн гариг; б.доромж. аливаа юмыг дорд үзэж хэлэх үг

  • үхсэн баас — доромж. - ер хэрэгцээгүй, огт хэрэггүй, юу ч биш

  • нүүрсний баас — нүүрсний хаягдал

  • хүдрийн баас — хүдрийн шаар

  • билүүний баас — юмыг билүүдэхэд норгосон билүүнээс гарах бал

  • зэсийн баас — зэсийн бал

  • төмрийн баас — төмрийн бал

Хэлц үг

  • баас горьдсон нохой шиг — арга нь тасарсан, цөхрөнгөө барсан байдал

  • борвины нь баас арилаагүй — хүүхдээрээ, бага балчир, туршлагагүй

  • баас алдах — үхэтлээ айх, машид айх

    Буланд шахаж, хүзүүнд хутга тулгахаар нь 50 жилийн минь амьдрал нүдний өмнө зурайгаад, ингээд л үхэх юм байна гээд баас алдсан шүү би тэр үед.

  • баасыг нь базаж, шээсийг нь шавхрах — өсгөж бойжуулах

    Хүний өөрийн гэж ялгахгүй энэ хүүхдүүдийг чинь би баасыг нь базаж, шээсийг нь шавхарч хүн болгосон.

  • баастай бурхан — а.бурхны дайтай үнэлэгддэг, эрх танхи хүүхэд

    Өвгөн үнэгчлэн унтаж байгаа манцуйтай ачаа зааж “Манай ёстой нэг баастай бурхан”-даа гэж өхөөрдөв (Г.Аким, Монгол өвөрмөц хэлцийн тайлбар толь). б.эрхэм дотно

  • ↑ борвиндоо баастай

  • ↑ борвины нь баас арилаагүй

  • ↑ бяруу болоогүй байж бухын баасаар баах

  • ↑ гонжийн жоо голионы баас

  • ↑ нохой баас идэхээ гээхгүй

  • ↑ нохойн баас

  • ↑ үхрийн баас шиг

  • ↑ үхсэн баас

  • ↑ хамарт нь баас түрхсэн юм шиг

  • ↑ хамартаа баас түрхчихсэн юм шиг

  • ↑ ядсан нохойд хатсан баас

  • ↑ хөлс баасаа гоожуулах

  • ↑ хөлс баасыг нь гоожуулах

  • Баас атгасан хүн гар угаана

  • Бал барьсан хүн гар долооно

  • Баас хатавч өмхийгөө тавихгүй

  • Баас хатавч үнэр гарахаа байхгүй

  • Бал баривал гараа долооно

  • Баас баривал гараа угаана

Хоршоо үг

  • баас хоргол — аргал хоргол

  • баас шивх — өтөг, малын хөрзөн

  • баас шээс — өтгөн шингэн мөр, ялгадас

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *baxa- (“to defecate”). See баах (baax, “to defecate”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.