Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

багш

нэр үг[päχ˖ʃ]

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠪᠠᠭᠰᠢ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Эрдэм ном заан сурган хүмүүжүүлэгч хүн
  2. 2.
    Их хүнийг хүндэтгэх үг
  3. 3.
    Шинжлэх ухааны онолыг үндэслэж олноо дуурьссан аугаа их үйлсийг удирдан жолоодогч, суут авьяас билиг бүхий их хүн.

Ойролцоо үг

боловсролын ажилтансурган хүмүүжүүлэгч

Англи утга

  • нэр үгteacher

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнбагш
Харьяалахын тийнбагшийнW
Заахын тийнбагшийгW
Өгөх орших тийнбагшидW
Гарахын тийнбагшаасW
Үйлдэхийн тийнбагшаарW
Хамтрахын тийнбагштайW
Чиглэхийн тийнбагш руу
Олон тоо—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • багшийн ач — багшийн гавьяа тус

  • ардын багш — багшийн хамгийн дээд цол

  • гавьяат багш — ажил үйлээрээ шалгарсан багшид олгох дээд цол

  • номын багш — ном заасан багш

  • гурван ачит багш — бурхны хөлгөн сударт санваар өгсөн, ном заасан, ном тавьсан багшийг, тарнийн хөлгөнд авишиг өгсөн, нууц ном, нууц увдисыг номлосон багшийг хэлнэ

Хэлц үг

  • мохооны багш — бусдыг аль нэг талаар үргэлж давж, мохоож байдаг хүн

  • Бага бол ихийн эх

  • Багш бол шавийн эх

  • Багахан эрдэмт магтаалд баясах

  • Багш лам сударт баясах

  • Багш лам суудалд баясах

  • Багахан лам магтаад баясах

  • Багш нь муу бол шавь нь муу

  • Багш нь ямар бол шавь нь тийм

  • Багш олдвол байшин хазгай

  • Урчууд олдвол гэр хазгай

  • Багш сайтай шавь бардам

  • Баатар сайтай цэрэг бардам

  • Багш хүний тэргүүнд нь түмэн бодис багтдаг

  • Баатар хүний цээжинд төрсөн нутаг багтдаг

  • Багш хэдий халтай бол

  • Шавь төдий зальтай

  • Бартаа сайтай үнэг бардам

  • Бэр зээ хоорондоо зөрөлдвөл элбэрэлгүйн ёр

  • Багш шавь хоёулаа хэрэлдвэл эрдэм сурахгүйн ёр

Зүйр цэцэн үг

  • Шавийн эрдэм багшаас

  • Зулын гэрэл тосноос

  • Багшаа голбол эрдэм холдоно

  • Будаагаа голбол гэдэс хоосорно

Хоршоо үг

  • багш шавь — эрдэм заасан хүн болон багшаар ном эрдэм заалгасан сурагч

Товчилсон үг

  • БМ — Багш Мэргэжилтэн

  • БОБНХ — Бүх Оросын Багш Нарын Холбоо

  • МБНХ — Монголын Багш Нарын Холбоо

  • ММБА — Монголын Математикийн Багш нарын Академи

  • ММБНА — Монголын Математикийн Багш Нарын Академи

  • МОХБНХ — Монголын Орос Хэлний Багш Нарын Холбоо

  • МОХБНХЗ — Монголын Орос Хэлний Багш Нарын Холбооны Зөвлөл

  • МОХУЗБНХ — Монголын Орос Хэл, Уран Зохиолын Багш Нарын Холбоо

  • МОХУЗБНХЗ — Монголын Орос Хэл, Уран Зохиолын Багш Нарын Холбооны Зөвлөл

  • МЯХБНХ — Монголын Япон Хэлний Багш Нарын Холбоо

  • ОХБНМХ — Орос Хэлний Багш Нарын Монголын Холбоо

  • ЯХБНХ — Япон Хэлний Багш Нарын Холбоо

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠪᠠᠭᠰᠢ (baɣsi, “scholar”), from Middle Mongol ᠪᠠᠭᠰᠢ (baɣsi), ᠪᠠᠭᠱᠢ (baɣši) / ꡎꡢ ꡚꡞ, ultimately from Middle Chinese 博士 (pak dzri^X, “scholar”). Cognate with Khamnigan Mongol багши (bagshi), Buryat багша (bagša), Kalmyk багш (bagş), Daur bakx. Compare also Manchu ᠪᠠᡴᠰᡳ (baksi).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.