Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

барилга

нэр үг/parʲɮaɢ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Цогцлоон барьж байгуулсан зүйлийн ерөнхий нэр
IIнэр үг
  1. 1.
    Баривчилгаа
IIIнэр үг
  1. 1.
    хуучирсанЛам нарт барьж өргөх юм, өглөг, өргөл барьц;
  2. 2.
    хуучирсанБарьц, эхнэр авахад өгөх эд таваар
нэр үг
  1. 1.
    хэсэг газарт суурин байгуулсан, дээвэр, туурга, багана бүхий байгууламж
  2. 2.
    тодорхой үйлчилгээ үзүүлдэг эсвэл тодорхой үйлдвэрлэл явуулдаг барилга эсвэл газар

Ойролцоо үг

барилга байгууламжбайшингазарбайгууламж

Англи утга

  • нэр үгbuilding (structure); construction (process)

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнбарилга
Харьяалахын тийн—
Заахын тийн—
Өгөх орших тийнбарилгад
Гарахын тийн—
Үйлдэхийн тийн—
Хамтрахын тийнбарилгатай
Чиглэхийн тийнбарилга руу
Олон тоо—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • барилгын зураг — барилгын хэлбэр дүрс, хэмжээ, бүтэц, түүний орчны байдлыг нарийвчлан үзсэн зураг

  • барилгын ухаан — барилгын материал, бүтэц, барилга барих зураг төсөл, ур маягийг нь судлах ухаан

  • барилга барих — байшин босгох

  • уран барилга — барилгын урлал

  • барилга авах — инж авах

  • барилга өгөх — инж өгөх

  • барилга хүргүүлэх — инж хүргүүлэх

Хоршоо үг

  • барилга байгууламж — байшин барилга

  • байшин барилга — тусгай зураг төслийн дагуу барьж босгосон томоохон байгууламж

  • барилга тавилга — бариа тавиа, баривчилгаа

Товчилсон үг

  • БА — Барилга, Архитектур

  • БААС — Барилга Ангийн Аймгийн Салбар

  • БАК — Барилга, Архитектурын Комисс

  • БАТХУХ — Барилга Архитектур, Техник Хяналтын Улсын Хороо

  • БАФ — Барилга, Архитектурын Факультет

  • ББМҮЯ — Барилга, Барилгын Материалын Үйлдвэрийн Яам

  • БЗК — Барилга Засварын Контор

  • БЗМБ — Барилга Засварын Механизмын Бааз

  • БЗНТ — Барилга Засварын Нэгдсэн Трест

  • БЗТГ — Барилга Захиалагчийн Төлөөлөгчийн Газар

  • БЗХО — Барилга Захиалга, Хөрөнгө Оруулалт

  • БИДС — Барилга Инженерийн Дээд Сургууль

  • БИС — Барилга Инженерийн Сургууль

  • БИФ — Барилга Инженерийн Факультет

  • БОМБ — Барилга, Ой, Мод Боловсруулах

  • БОМБҮ — Барилга, Ой, Мод Боловсруулах Үйлдвэр

  • БОМБҮАҮЭ — Барилга, Ой, Мод Боловсруулах Үйлдвэрийн Ажилчдын Үйлдвэрчний Эвлэл

  • БОС — Барилга, Орон Сууц

  • БОСАА — Барилга, Орон Сууц Ашиглалтын Алба

  • БОСАГ — Барилга, Орон Сууц Ашиглалтын Газар

  • БОСАХ — Барилга, Орон Сууц Ашиглалтын Хэлтэс

  • БОСХ — Барилга, Орон Сууцны Хэлтэс

  • БУА — Барилга Угсралтын Ажил

  • БУК — Барилга Угсралтын Комбинат

  • БУНБ — Барилга Угсралтын Нэгдсэн Бригад

  • БХБК — Барилга, Хот Байгуулалтын Комисс

  • БХБЯ — Барилга, Хот Байгуулалтын Яам

  • БЦСЗА — Барилга, Цахилгаан Сантехникийн Засварын Анги

  • БЦСЗК — Барилга, Цахилгаан Сантехникийн Засварын Контор

  • ГХББ — Гавшгай Хөдөлмөрийн Барилга Байгууламж

  • ДХБЦСЗК — Дархан Хотын Барилга, Цахилгаан, Сантехник Засварын Контор

  • ЗБА — Зам, Барилга Ашиглалт

  • ЗБАА — Зам, Барилга Ашиглалтын Анги

  • ЗТБХБЯ — Зам Тээвэр, Барилга, Хот Байгуулалтын Яам

  • ИБОС — Их Барилга, Орон Сууц

  • ИБОСХ — Их Барилга, Орон Сууцны Хэлтэс

  • НАБТ — Нийгэм Ахуйн Барилга Трест

  • ТТБТ — Техник Туслалцааны Барилга Трест

  • УААБУК — Усны Аж Ахуйн Барилга Угсралтын Контор

  • УБЗИ — Улсын Барилга Зургийн Институт

  • … болон өөр 8

Үгийн гарал

барих (barix, “to build”) + -лга (-lga)

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.