Үндсэн хэсэг рүү шилжих

дархан

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Төмөрлөгөөр дарх хийдэг урч хүн
  2. 2.
    шилжсэн утгаМодоор урлал хийдэг хүн
  3. 3.
    шилжсэн утгаЯргачин, бойч, мал нядлаач хүний цээр нэр
IIнэр үг
  1. 1.
    хуучир. Алба татвар зэргийг тээхгүй эрх дархтай болсон хүн;
  2. 2.
    Ховор амьтан ургамал зэрэг юмыг үржүүлэх, хамгаалах зорилгоор авах, авлахыг улсаас хориглон цаазалсан газар
  3. 3.
    Цол, хэргэм
  4. 4.
    Гаршсан, найдвартай

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийндархан
Харьяалахын тийндархны
Заахын тийндархныг
Өгөх орших тийндарханд
Гарахын тийндархнаас
Үйлдэхийн тийндархнаар
Хамтрахын тийндархантай
Чиглэхийн тийндархан руу
Олон тоодархнууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • дархан хүн — дархнаар мэргэшсэн хүн

  • дархны багаж — урлах хэрэгсэл

  • дархны газар — дархны үйл хийдэг мэргэжлийн газар

  • нарийн дархан — нарийн ширийн зүйлийг урладаг дархан

  • төмрийн дархан — төмрөөр урлал хийдэн хүн

  • уран дархан — нарийн урлал хийдэг дархан

  • модны дархан — мужаан

  • дархан цаазтай газар — дур мэдэн эзэмших, ашиглах хориотой газар

  • дархан аварга — улсын наадамд түрүүлсэн арслан цолтой бөхөд олгох цол

  • дархан алдар — хэнд ч гутаагдашгүй нэр алдар

  • дархан бээл — хуучир. - бүрэн эрхт бээл

  • дархан хил — хэн ч халдашгүй хил

  • дархан мэх — маш чадмаг эзэмшсэн мэх

  • дархан ташаа — ташаалдан баттай унагах мэх

  • дархан бялзуухай — амьт. - бор ногоон өдтэй, зулай дээрээ шар юмуу улбар шар сөөсгийтэй, бор шувууны багт хамаарах жижиг шувуу

  • дархан шувуу орд — од.орон. - тэнгэрийн бөмбөрцгийн өмнөд хагасын ордны орд

Хэлц үг

  • дархан хүний эхнэр сүйхгүй, эмч хүний эхнэр хамаргүй — амьдрал ахуйдаа ч хэрэг тус болж чадахгүйгээр бусдын төлөө ажиллах

  • Даага сүүлдэж

  • Дархан цол нэрлүүлдэг

  • Даага эхдээ ялдам

  • Дархан дөшиндөө ялдам

  • Дайснаа дарж

  • Дархан цолоо мандуулах

  • Дархан аварга бөхчүүд

  • Наадмын талбараас тодордог

  • Даамай мэргэн харваачид

  • Уухайн дундаас шалгардаг

  • Дархан олон болбол

  • Бурханы толгой доош хандана

  • Дархан хүн бурхан ухаантай

  • Дарга хүн чөтгөр ухаантай

  • Дархан хүний эм сүхгүй

  • Эмч хүний эм хамаргүй

  • Эмч хүний эхнэр нь өвчтэй

  • Дархан хүний хайс хагархай

  • Эрдэмтэн үхвэл нэр нь цаасан дээр

  • Дархан үхвэл нэр нь эд дээр

Хоршоо үг

  • онгон дархан — хүн, амьтан хүрч хөндөөгүй болон хөндөж болохгүй хэмээн дархалж эрхэмлэсэн ариун зүйл

Товчилсон үг

  • ГИДГ — Говийн Их Дархан Газар

  • ДА — Дархан (хот)

  • ДСЦДС — Дархан, Сэлэнгийн Цахилгаан Дамжуулах Сүлжээ

  • ДХБЦСЗК — Дархан Хотын Барилга, Цахилгаан, Сантехник Засварын Контор

  • ДХТХ — Дархан Хилийн Төлөө Хөдөлгөөн

  • ДЦГ — Дархан Цаазат Газар

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.