Үндсэн хэсэг рүү шилжих

жиших

үйл үгнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Юмыг урьдаас төлөвлөн зэхэж бэлтгэх
IIүйл үг
  1. 1.
    Ямар нэгэн юмыг өөр зүйлтэй зүйрлэх, адилтган үзэх
IIIүйл үг
  1. 1.
    Жишүү болгох, гажих
  2. 2.
    Уруудах, зүг чиглэлээ алдах.
IVүйл үг
  1. 1.
    Хүн, амьтны өтөлж зөнөгших
  2. 2.
    цээрлэсэнӨтөлж зөнөгшсөн хүн, амьтны үхэхийн цээрлэл.
Vүйл үг
  1. 1.
    Хүйтэн бороо, цас хольж ороход тачир нимгэн үстэй бог мал их даарч осгох, хөдөлж чадахаа байх.
VIүйл үг
  1. 1.
    Сунгах
  2. 2.
    VII үйлЗасуул хийх

Ойролцоо үг

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)жиших
Одоо ирээдүй цаг (-на)жишнэ
Өнгөрсөн цаг (-лаа)жишлээ
Өнгөрсөн цаг (-в)жишив
Өнгөрсөн цаг (-жээ)жишжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)жишсэн
Хэвшсэн нэр (-даг)жишдэг
Холбох нөхцөл (-ж)жишиж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)жишээд
Болзох нөхцөл (-вал)жишвэл
Хүсэх (-маар)жишмээр
Захирах (-аарай)жишээрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)жишихгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • өртөө буудал жиших — өртөө буудал тогтоох

  • жишиж дүгнэх — харьцуулж дүгнэх

  • жишиж үзэх — адилтгаж үзэх

  • жишиж харах — зэрэгцүүлж харах

  • жишиж хэлэх — зүйрлэж хэлэх

  • жишиж хэмжих — харьцуулж хэмжих

  • жишиж ярих — адилтгаж ярих

  • нөгөөтэй нь жиших — нөгөөтэй нь адилтгах

  • үлгэрлэн жиших — үлгэрлэн жишээлэх

  • хооронд нь жиших — хооронд нь харьцуулах

  • хүнд хөнгөнөөр нь жиших — хүнд хөнгөнөөр нь зэрэгцүүлэх

  • жишиж явах — жишүү явах

  • зам жиших — зам таших

  • жишсэн нохой эзнээ зуух — зөнөг нохойн таниа алдрах

  • эсгий жиших — эсгийг хийсний дараа хатахын өмнө бүтэн эсгийг уртааш нь нугалж, нарийн урт болгоод, хоёр хүн хоёр үзүүрээс нь барьж, газар хийлэн өргөж, газар дээр хүчтэй савж сунгах

  • бөх жиших — бөхийг харгалзан засч барилдуулах

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.