Үндсэн хэсэг рүү шилжих

маажих

үйл үгнэр үг/maːt͡ɕəx/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠮᠠᠭᠠᠵᠢᠬᠤ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Загатнааг арилгахын тулд хуруу, хумс болон маажих хэрэгслээр үрэх, шудрах
  2. 2.
    Самардах, зарим амьтны хумсаараа урах
  3. 3.
    Морь малын үсийг маажуураар самнах;
  4. 4.
    шилжсэн утгаМашин тэрэг зэргийн дугуйгаараа газар самардан зүтгэх.

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto rub the skin in order to remove itching; to attack with claws; to curry (a horse); to leave skid marks with a car

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)маажих
Одоо ирээдүй цаг (-на)маажна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)маажлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)маажив
Өнгөрсөн цаг (-жээ)маажжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)маажсан
Хэвшсэн нэр (-даг)мааждаг
Холбох нөхцөл (-ж)маажиж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)маажаад
Болзох нөхцөл (-вал)маажвал
Хүсэх (-маар)маажмаар
Захирах (-аарай)маажаарай
Үгүйсгэх (-хгүй)маажихгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • аяархан маажих — хуруу хумс зэргээр зөөлөн үрэх

  • улайтал маажих — ямар нэгэн зүйлээр ширүүн үрж арьсыг нь улайлгах

  • маажуураар маажих — маажихад зориулсан тусгай багажаар үрэх

  • гар маажих — гарыг хумсаар урах

Хэлц үг

  • загатнасан газар нь маажих шиг болох — үг хэл, үйлд явдлын ончийг нь тааруулах

  • хорыг нь маа­жих — хатуу, эвгүй үгээр даажигнан уурыг нь хүргэх

  • зүрх маажих — сэтгэл эмзэглэн догдлох

  • ↑дагийг нь маажих

  • ↑ дэр маажих

  • ↑ загатнасан газар нь маажих

  • ↑ загатнасан газар нь маажих шиг болох

  • ↑ зүрх маажих

  • ↑ тачаангуй сэтгэл нь маажих

  • ↑ толгой түрүүгээ маажих

  • ↑ хагийг нь маажих

  • ↑ хорыг нь маажих

  • ↑ шилээ маажих

Зүйр цэцэн үг

  • Толгойгоо тойрсон бодолтой

  • Тохойгоо маажсан зантай

  • Аргаа барахаар алгаа маажна

  • Үйл нь ирсэн хулгана

  • Муурын хамар маажих

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *maxajï-, compare Mongghul maji.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.