Үндсэн хэсэг рүү шилжих

тайван

тэмдэг нэрнэр үг/tʰæː.wə̠ŋ̠/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Дөлгөөн, тавиу, амар амгалан
  2. 2.
    Энх эсэн, амар жимэр
  3. 3.
    Бодосын харьцангуй зогсонги шинж бүхий байдал.

Ойролцоо үг

Англи утга

  • нэр үгpeace, calmness

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнтайван
Харьяалахын тийнтайванийн
Заахын тийнтайвныг
Өгөх орших тийнтайванд
Гарахын тийнтайвнаас
Үйлдэхийн тийнтайвнаар
Хамтрахын тийнтайвантай
Чиглэхийн тийнтайван руу
Олон тоо—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • тайван амьдрах — айж түгших зүйлгүй сэтгэл төвшин, амгалан амьдрах

  • тайван нутаг — айж түгших зүйлгүй амар тайван нутаг

  • тайван зан — юманд яарч тэвддэггүй, нөхцөл байдалд хянамгай, уужуу бодож ханддаг зан

  • тайван хувьсгал — олныг хамарсан үймээн самуун, дайн дажингүй явагдах, засаг төрийн үйл ажиллагаатай холбоотой өөрчлөлт

  • тайван цаг — айх аюулгүй амар жимэр цаг үе

  • энх тайвнаар зэрэгцэн орших — улс гүрнүүд амгалан тайван байдалтай зэрэгцэн орших

  • амар тайван — айх аюулгүй, амар жимэр

Хоршоо үг

  • тайван сайхан — аятай сайхан

  • айван тайван — а.аажуу уужуу, яаралгүй сандралгүй; б.амар амгалан

  • амар тайван — айх аюулгүй, үймээн шуугиангүй

  • амгалан тайван — гадна дотны элдэв самуун будлиангүй, улс орон ард түмний амар жимэр, зовлон түгшүүргүй байдал

  • зөөлөн тайван — тогтуун, тогтвортой

  • нам тайван — айх аюулгүй, үймээн шуугиангүй, амар жимэр

  • налгар тайван — санаа зовох, яарах зүйлгүй амгалан

  • тайван төвшин — а.айх аюулгүй амар амгалан, амар жимэр; б.зан ааль тогтуун, намуун

  • энх тайван — энх амгалан, эв найрамдалтай, дайн дажингүй, амар амгалан

Товчилсон үг

  • ДЭТЭНТГБМХ — Дэлхийн Энх Тайван, Эв Нэгдлийн Төлөөх Гэр Бүлийн Монголын Холбоо

  • МЭТН — Монголын Энх Тайван, Найрамдал

  • МЭТНБ — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Байгууллага

  • МЭТНБХ — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Байгууллагуудын Холбоо

  • МЭТНБХГЗ — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Байгууллагуудын Холбооны Гүйцэтгэх Зөвлөл

  • МЭТНБХГХ — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Байгууллагуудын Холбооны Гүйцэтгэх Хороо

  • МЭТННХ — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Нийгэмлэгүүдийн Холбоо

  • МЭТНО — Монголын Энх Тайван, Найрамдлын Ордон

  • ЭТНБ — Энх Тайван Найрамдлын Байгууллага

  • ЭТНБХ — Энх Тайван Найрамдлын Байгууллагуудын Холбоо

  • ЭТНБХГХ — Энх Тайван Найрамдлын Байгууллагуудын Холбооны Гүйцэтгэх Хороо

  • ЭТНО — Энх Тайван, Найрамдлын Ордон

  • ЭТНТМХ — Энх Тайван Найрамдлын Төлөө Монголын Холбоо

  • ЭТСА — “Энх Тайван, Социализмын Асуудал” [сэтгүүл]

Үгийн гарал

From Classical Mongolian [Term?], from Mandarin 太平 (tàipíng). Compare also Buryat тайбан (tajban), etc.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.