тариалан

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг

1.
Тариалах үйлийн нэр, тариа ногоог тарьж ургуулах ажиллагаа
2.
Тариа ногоо тарьдаг газар
3.
Тарьж ургуулсан ургамал

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	тариалан
Харьяалахын тийн	тариалангийн
Заахын тийн	тариаланг
Өгөх орших тийн	тариаланд
Гарахын тийн	тариалангаас
Үйлдэхийн тийн	тариалангаар
Хамтрахын тийн	тариалантай
Чиглэхийн тийн	тариалан руу
Олон тоо	тариалангууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

тариалангийн ажил — тариа, ногоог тарьж ургуулахтай холбоотой элдэв үйл ажиллагаа
тариалангийн арчилгаа — тариа ногоог тарихын өмнөх буюу тарьсны дараа услах, хортон шавж, хог ургамлыг устгах, түүнээс хамгаалах, арчлах тордох зэрэг бүх үйл ажиллагаа
тариалангийн усан хангамжийн барилга — тариа, ногооны усалгааг тохируулах барилга байгууламж
тариалангийн кампанит үе — тарьсан тариаг хураах ид ажлын үе
тариалангийн машин — тариалангийн үйлдвэрлэл явуулах бүхий л төрлийн машин механизм
тариалангийн багаж — тариалах ажилд хэрэгцээтэй элдэв багаж төхөөрөмж
тариалангийн самнуур — борной
тариалангийн талбай хамгаалах ойн зурвас — хуурай салхи, ган, хөрсний эвдрэл зэргээс урьчилан сэргийлэх, улмаар говь хээрийн болон ойт хээрийн бүсийн хөдөө аж ахуйн таримлын ургацыг нэмэгдүүлэх зорилгоор ээлжлэх тариалалтын талбай, жимсний модны цэцэрлэг, усны суваг шуудуу болон бусад эдэлбэрийн хилийг дагуулан нэг хоёр, түүнээс дээш эгнээгээр суулгасан таримал модон төгөл
тариалангийн зааг — тариалалт хийх нарийн зааг хязгаар
тариалангийн талбай — тариа ногоо тарих талбай
газар тариалангийн орон — газар тариалан түлхүү эрхэлдэг орон
тариалангийн бүтээгдэхүүн — тутарга, амуу будаа хүнсний төрөл бүрийн ногоо, хөвөн, тамхи, нишингэ зэрэг тариалангийн үйлдвэрлэлийн үйлдэхүүн
тариалан хөөгч — ёгт. - царцаа

Хоршоо үг

газар тариалан — тариа ногоо тариалах ажил

Товчилсон үг

ТЭДС — Тариалан Эрхлэлтийг Дэмжих Сан

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.