тэрэг
Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй
Тайлбар
- 1.(тэргэн) I нэрСуух ачихад зориулсан арал, дугуйтай, морь, үхэр, тэмээ зэрэгт хөллөх хэрэгсэл
- 2.(тэргэн) I нэрӨөрөө явагч тээврийн хэрэгсэл, автомашин
- 1.Шатрын бод.
Ойролцоо үг
Англи утга
- нэр үгcart; motorcar; rook
Тийн ялгал
| Нэрлэхийн тийн | тэрэг |
|---|---|
| Харьяалахын тийн | тэрэгнийW |
| Заахын тийн | тэргийгW |
| Өгөх орших тийн | тэргэндW |
| Гарахын тийн | тэрэгнээсW |
| Үйлдэхийн тийн | тэргээрW |
| Хамтрахын тийн | тэрэгтэйW |
| Чиглэхийн тийн | тэрэг рүү |
| Олон тоо | тэрэгнүүдW |
Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.
Нийлмэл үг
тэрэг хөллөх — мал, амьтныг тэргэнд оруулж тоног хөллөгөөг тохируулах
тэрэгний боодой — тэрэгний буулга
тэрэгний гуя — тэрэгний арал
тэрэгний нум — тэргийг хөнгөн зөөлөн явдалтай болгох зүйл
тэрэгний хашлага — тэрэгний хүрээ мод
тэрэгний цөн — тэрэгний булын хүйсний амсарт суулган тэнхлэг булыг идэхээс сэргийлэх дэр төмөр
тэрэгний саваа — булын үрэлтэд элэгдэж нарийсахаас сэргийлж тэнхлэгийн үзүүрт суулгасан урт дөрвөлжин төмөр
тэрэгний чир — тэрэгний нугас төмөр, гацаа төмөр
тэрэгний арал — тэрэг чарганы мал хөллөх зэрэгцээ хоёр урт иш, түүний хойд хэсгийг хөндлөөр холбох бөгөөд тэнхлэгт суулгана
тэрэгний тэнхлэг — арлын доогуур хөндөлдөж хоёр булын хүйсэнд углаж хоёр хүрдийг холбох гол тоног
тэрэгний холхивч — тэрэгний цөн
тэрэгний чих — тэрэгний арлын гогцоо, татуурга
тэрэгний морь — тэргэнд хөллөх морь
ачааны тэрэг — ачаа ачих том машин
галт тэрэг — төмөр замаар чирч хөдөлгөх, олон вагон залгасан тээврийн хэрэгсэл
мухар тэрэг — хуучир. - автомашин
нисдэг тэрэг — а.хуучир. нисэх онгоц; б.маш том сэнс бүхий, голдуу ачаа тээш зөөхөд тохиромжтой нэг зүйл нисэх онгоц
суудлын тэрэг — зөвхөн хүн суух зориулалттай, авсаархан машин
хөнгөн тэрэг — суудлын автомашин
Хэлц үг
нэг тэрэгний дугуй — муу зүйлээрээ адилхан
Гол голын нохойн дуу ондоо
Тэрэг тэрэгний бул ондоо
Долоон дүгрэг
Тэрэг шаалгаад
Тосон лонх өгөхөө
Татгалзав гэх шиг
Тэвэр тэврээр зөөсөөр хадаа хөндийлнө
Тэрэг тэргээр нураасаар уулаа хөндийлнө
Тэгж үхсэнд орвол
Тэрэг мөргөж үхсэн нь дээр
Тэмээ говийн чимэг
Тэрэг хотын чимэг
Тэмээ олоход тэрэг байдаггүй
Тэрэг олоход татлага байдаггүй
Тэмээ ямаа хоёр тэгш зүтгэхгүй
Тэрэг чарга хоёр тэгш эргэхгүй
Тэнэг тэнэгээ дагах
Тэрэг булаа эргэх
Тэнэг хүн тэг дундуур
Тэрэг унаа зам дундуур
Тэнэг хүн хөлөө зовоодог
Тэрэг муу бол малаа зовоодог
Тэнэг хүний амнаас гарсан
Тэрэг тэмээнд ачаад багтахгүй
Тэрэг болж чиргүүлж
Тэмээ болж ачуулах
Тэрэг сайн гэгч тэнхлэгийнх
Тэдний сайн гэгч эхнэрийнх
Тэрэг тоногийн хүчинд
Тээвэр морины хүчинд
Тэрэг явбал мөртэй
Тэнгэр дуугарвал бороотой
Зүйр цэцэн үг
Тэрэг болж чиргүүлж
Тэмээ болж ачуулах
Тэрэг тоногийн хүчинд
Тээвэр модны хүчинд
Тэрэг юмнаас тэвэр юм үлдэх
Араг юмнаас атга юм үлдэх
Хоршоо үг
тэрэг дамнуур — дээр нь суух болон дамнан явах зориулалттай хүн зөөх хэрэгсэл
тэрэг сүйх — хүн зөөх зориулалттай тээврийн хэрэгсэл
тэрэг чарга — ачаа бараа, хүн зөөх тэрэгний зүйл
тэрэг морь — хүн болон ачаа тээх хэрэгсэл, түүнд хөллөх мал амьтан
машин тэрэг — хүн болон ачаа бараа ачих янз бүрийн тээврийн хэрэгсэл
Үгийн гарал
Inherited from Classical Mongolian ᠲᠡᠷᠭᠡ (terge), from Middle Mongol ᠲᠡᠷᠭᠡᠨ (tergen), from Proto-Mongolic *tergen. Compare Buryat тэргэн (tergen), Kalmyk тергн (tergn), Daur tergu (“vehicle”), Dongxiang qierge (“cart”), Dongxiang qiereigvan (“car”), East Yugur tergen. related to Old Turkic tirke- (“connect to back of something”), compare Turkmen tirkemek, Turkmen tirkeg (“cart connected to animal”) and Chagatai ترکاک (trkʾk). Perhaps also related to Proto-Tungusic *turki (“sleigh”), Nivkh т’у (tʼu) or Korean 달구지 (dalguji, “cart”). Furthermore, compare Even турки (turki), Nanai токи (toki).
Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.