Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

түлш

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Гал түлэхэд зориулан бэлтгэсэн түлээ, аргал, мод, нүүрс зэрэг юм
  2. 2.
    Шатахуун.

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнтүлш
Харьяалахын тийнтүлшний
Заахын тийнтүлшийг
Өгөх орших тийн—
Гарахын тийнтүлшнээс
Үйлдэхийн тийнтүлшээр
Хамтрахын тийнтүлштэй
Чиглэхийн тийнтүлш рүү
Олон тоотүлшнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • түлш хийх — а.зуух пийшин зэрэгт түлэхэд зориулан бэлтгэсэн зүйлээ хийх; б.түлж болох зүйлийг түлш болгон хэрэглэх

  • түлш авах — түлэхэд хэрэглэх зүйлээ авах

  • түлш бэлтгэх — түлэх зүйлээ бэлтгэх

  • түлш түүх — түлж болохоор зүйл түүх

  • түлшинд хэрэглэгдэх юм — түлш болох юм

  • түлшийг дулааны аргаар боловсруулах — шатамхай түлшийг агааргүй орчинд дулааны аргаар задалж хатуу, шингэн, хийн байдалтай түүхий эд бүтээгдэхүүн гаргаж авах

  • хийн түлш — шатах хий

Хэлц үг

  • Дээл сайтай бол есөөс айхгүй

  • Түлш сайтай бол цаснаас айхгүй

  • Төрөл садны хол нь сайн

  • Түлш усны ойр нь сайн

  • Түлш ойрыг бодвол уулыг түшиж суу

  • Ус ойрыг бодвол голыг дагаж буу

Зүйр цэцэн үг

  • Түлш ойрыг бодвол уулыг түш

  • Ус ойрыг бодвол голыг дага

Хоршоо үг

  • аргал түлш — түлэхээр бэлтгэсэн зүйл

  • түлээ түлш — түлэх юм

Товчилсон үг

  • ТЭХ — Түлш, Эрчим Хүч

  • ТЭХГ — Түлш, Эрчим Хүчний Газар

  • ТЭХГУУЯ — Түлш, Эрчим Хүч, Геологи, Уул Уурхайн Яам

  • ТЭХС — Түлш, Эрчим Хүчний Систем

  • ТЭХСНЗГ — Түлш, Эрчим Хүчний Системийн Нэгдсэн Засварын Газар

  • ТЭХУУЯ — Түлш, Эрчим Хүч, Уул Уурхайн Яам

  • ТЭХҮ — Түлш, Эрчим Хүчний Үйлдвэр

  • ТЭХҮГЯ — Түлш, Эрчим Хүчний Үйлдвэр, Геологийн Яам

  • ТЭХҮЭШЗТИ — Түлш, Эрчим Хүчний Үйлдвэрийн Эрдэм Шинжилгээ, Зураг Төслийн Институт

  • ТЭХҮЯ — Түлш, Эрчим Хүчний Үйлдвэрийн Яам

  • ТЭХЦ — Түлш, Эрчим Хүчний Цогцолбор

  • ТЭХЯ — Түлш, Эрчим Хүчний Яам

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.