Үндсэн хэсэг рүү шилжих

урвах

үйл үгнэр үг/ʊrwəx/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠤᠷᠪᠠᠬᠤ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Дотор тал гадагш шамран гарах
  2. 2.
    Юм хөрвөх, эргэх, өөрчлөгдөх
  3. 3.
    шилжсэн утгаӨөрийн гэр орноос зайлж, өөр айлын болох
  4. 4.
    шилжсэн утгаДайсан этгээдийн талд орох, тэрслэх, шударга биш явах, хэлсэн үгнээсээ буцах

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto turn out; to turn; to desert; to betray

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)урвах
Одоо ирээдүй цаг (-на)урвана
Өнгөрсөн цаг (-лаа)урвалаа
Өнгөрсөн цаг (-в)урвав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)урважээ
Үйлдсэн нэр (-сан)урвасан
Хэвшсэн нэр (-даг)урвадаг
Холбох нөхцөл (-ж)урваж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)урваад
Болзох нөхцөл (-вал)урвавал
Хүсэх (-маар)урвамаар
Захирах (-аарай)урваарай
Үгүйсгэх (-хгүй)урвахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • зовхи урвах — нүдний зовхи гадагш эргэх

  • хошного урвах — хошногийн дотор тал гадагш эргэх нэг зүйл өвчин

  • газрын хөрс урвах — хөрс эргэх

  • сэтгэл урвах — сэтгэл хувирах

  • айлд урвасан хүүхэд — өөрийн гэрээс урваж, айлын хүүхэд болох

  • урван тэрслэгч — буруу сэтгэл өвөрлөгч

  • урван тэрслэх — эсрэг талд орох, туйлбартай бус байх

  • урвасан хулгай — хуучир. - үнэнч бус байгсад, нүүр буруулагсад

  • засаг төр урвах — засаг төр ард түмний хүсэл бодлоос эргэх, өөрчлөгдөх

Хоршоо үг

  • урвах хөрвөх — а.химийн бодос нэг байдлаас нөгөө байдалд шилжих; б.шилж. үнэнч бус зан гаргах, туйлбартай бус байх

  • урвах тэрслэх — тэрс үйл ажиллагаа хийх, үнэнч бус зан, байдал гаргах

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *hurba- (“to turn”), compare Dongxiang fura.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.