Үндсэн хэсэг рүү шилжих

ургаа

тэмдэг нэр

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Ургаж байгаа юм
  2. 2.
    Угаас ургасан юм, угаасаа байсан юм

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнургаа
Харьяалахын тийнургаагийн
Заахын тийнургааг
Өгөх орших тийнургаад
Гарахын тийнургаагаас
Үйлдэхийн тийнургаагаар
Хамтрахын тийнургаатай
Чиглэхийн тийнургаа руу
Олон тооургаагууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • ургаа мод — ургаж байгаа мод

  • ургаа чулуу — угаасаа байсан чулуу

  • тариаг ургаагаар нь худалдах — тариаг ургаж байгаагаар нь худалдах

Хэлц үг

  • ургаа хад шиг — урагшлах, дэвших зүйлд саад болох

  • ургаа хад/чулуу — удаан, хашин хойрго

    Тайжийнх ингэж мунгинаж байгааг хараад Итгэлийн бах нь ханаж ууртай боловч урагшгүй тайжид “Хожуул, хүн хар гөрөөс, ургаа чулуу” гэж элдвийн хоч өгнө (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).

    Манай хүн чинь нухацтай ч гэж жигтэйхэн. Ургаа хад л гэсэн үг.

  • Залгаа юм биш

  • Ургаа юм шүү

  • Ой тойрохоос

  • Ургаа тойрдоггүй

  • Олон хүний дотор мэргэн хүн байдаг

  • Ургаа хадны дотор алт мөнгө байдаг

  • Өндөр уул чулуугаараа

  • Ургаа мод үндсээрээ

  • Унасан дархи

  • Ургаа мод болдоггүй

  • Ураг урагтаа хүнд

  • Ургаа мод газартаа хүнд

  • Ургаа зандан модыг

  • Зорон байж мэддэг

  • Үнэнч сайн сэтгэлийг

  • Тэвчин байж мэддэг

  • Ургаа зандан шиг шулуун

  • Угаасан сонгино шиг цэвэрхэн

  • Ургаа мод үндэстэй

  • Учир явдал шалтгаантай

  • Ургаа хаавал уруудна

  • Уураа хаавал өөдөлнө

  • Хадмаа хаавал доройтно

  • Ханиа хаавал хаягдана

  • Усаа голоод муу гэвэл юугаа уух вэ

  • Ургаа голоод муу гэвэл хэнийгээ түших вэ

  • Усаа голсон мал турах (муудах)

  • Ургаа голсон хүн доройтох (үгүйрэх)

  • Ууланд урхирсан барсын дуугаар

  • Ургаа модон дахь сармагчин унаж үхнэ

  • Ухаан орж

  • Ургаа таних

Зүйр цэцэн үг

  • Ураг таа хүнд

  • Ургаа чулуу газартаа хүнд

  • Ургаа зандан шиг шулуухан

  • Угаасан сонгино шиг цэвэрхэн

  • Ургаа зандан модыг зорон байж мэднэ

  • Үнэн сайн сэтгэлийг ханилан байж мэднэ

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.