Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

усах

үйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд энэ хэлбэрээр бүртгэгдээгүй

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Хурц тонгоргоор үс, сахал зэргийг үлдэгдэлгүй авах
  2. 2.
    Хальс дурс болон наалдсан, илүүдсэн зүйлийг ховхлон авах, салгах, арилгах
  3. 3.
    Сав суулгад хийсэн үр тариа зэрэг үйрмэг юмыг яндаж тэгшлэн хэмжих
  4. 4.
    Хоосортол талах, хонжин мөлжих
  5. 5.
    Идэж уусан зүйл эвгүйдэж, ходоод гашуу оргин дотор зурж өвдөх
  6. 6.
    Барилдаж байгаа бөхийнхөө хөлийг хөндлөнгөөс нь маш доогуур хавсран унагах мэх
  7. 7.
    шилжсэн утгаяриаДанс, тэмдэглэлээс хасч гаргах

Нийлмэл үг

  • сахлаа хусах — сахлаа тонгорог зэрэг хэрэгслээр үлдээлгүй авах

  • үсийг нь хусах — үсийг нь тонгорог зэргээр үлдээлгүй авах

  • хусаж арилгах — малтаж, ховхолж авах

  • морины хөлс хусах — морины хөлсийг хусуураар хусч унагах

  • тогоо хусах — тогоонд наалдсан зүйлийг, хусуураар малтах

  • хусмыг нь хусах — хусмыг нь хусуураар малтах, арилгах

  • хүрзээр хусах — ямар нэг зүйлийг хүрзээр ховхлох

  • шанаганд хийсэн будааг хусах — шанагатай будааг амсартай нь тэнцүүлж тэгшлэн хэмжих

  • голомтыг нь хусах — айлын эд хөрөнгийг хоослох, хонжин мөлжих

  • хөрөнгөө хусах — хөрөнгөө үрэн таран хийх

  • цээж хусах — цээж гашуу оргих

  • шар хусах — а.ходоод гашуу оргих; б.шилж. уур омог хүрэх

  • ганцхан хусаад унагах — ганцхан хавсраад унагах

  • огцруулах

Зүйр цэцэн үг

  • Муу нэрийг хусавч арилдаггүй

  • Сайн нэрийг хүсэвч олдоггүй

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.