Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хаа

нэр үгаялга үгсул үгдайвар үгүйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Мал, амьтны дал, бугалга, богтос, таван хавирганы хамт
  2. 2.
    Чөдрийн хоёр алгыг сумтай холбосон хэсэг
IIаялга үг
  1. 1.
    Тэмээ, үхрийг зандахад хэрэглэх аялга
IIIсул үг
  1. 1.
    яриаХаана, аль газар гэж асуух үг
  2. 2.
    яриаХаашаа
IVдайвар үг
  1. 1.
    Газар сайгүй, энд тэндгүй, аль ч газар, газар бүр, хааяагүй
Vаялга үг
  1. 1.
    Гайхах, сайшаах зэрэг сэтгэл хөдлөхөд гарах аялга

Ойролцоо үг

таглахалхал

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхаа
Харьяалахын тийнхааны
Заахын тийнхааг
Өгөх орших тийнхаад
Гарахын тийнхаанаас
Үйлдэхийн тийнхаагаар
Хамтрахын тийнхаатай
Чиглэхийн тийнхаа руу
Олон тоохаанууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • хонины хаа — хонины дал, бугалга, богтос, таван хавирганы хамт

  • хуудам хаа — хавирганы яснаас нь салгасан дал, бугалга, богтос

  • шулдан хаа — хавиргыг нь салгаж авсан хаа

  • чөдрийн хаа дарах — чөдрийн хааг богино болгох

  • хаа газар — аль газар

  • хаа нэгтээ — аль нэг газарт

  • хаа хамаагүй — а.хаашаа ч хамаагүй, хаана ч хамаагүй; б.шал өөр, тэс ондоо

  • хаа хаашаа — тал бүр тийш

  • хаа хүртэл — аль хүртэл

  • хаа ч байтугай — хааяагүй, энд тэндгүй, газар сайгүй

  • хаа ч өөрцгүй — хаана ч байсан адил

  • хаа хаанаа — аль аль талдаа

  • хаа ч үгүй хаахайсан толгой үл — таашаасан. - эрхэлсэн ажилгүй, хийж бүтээсэн зүйлгүй мөртөө бардамнаж биеэ дөвийлгөсөн зантай хүн

  • хаа явах вэ — хаашаа явах вэ

  • хаа хаагүй — энд тэндгүй, газар бүр

  • хаа хаагүй элбэг — хаа сайгүй байдаг, энд тэндгүй их байдаг, элбэг тохилддог

Хэлц үг

  • Хаа гэх дуугүй

  • Хагд идэх малгүй

  • Хаа гуяндаа тушаа

  • Хамар амандаа хоршоо

  • Хаа доголон зээр агтын толгойд хүрнэ

  • Хацар улаан эхнэр эрийн толгойд хүрнэ

  • Хаа нь бүдрэхэд гуяыг нь ташуурдана

  • Хаа нь гуяа мушгиж дийлэхгүй

  • Хаа нь гуяндаа түшээ

  • Хамар нь амандаа хоршоо

  • Хаа хүрсэн газар гуя хүрнэ

  • Хөл хүрсэн газар гар хүрнэ

  • Хаа явсан газар гуя

  • Хаан явсан газар түшмэд

  • Хаагуур явахыг жолооч мэднэ

  • Хаа хүрэхийг дарга мэднэ

  • Хацар улаан эр эмийн толгойд

  • Хаа доголон аргаль агтын толгойд

Зүйр цэцэн үг

  • Хаа гуяндаа хоршоо

  • Хамар амандаа хоршоо

  • Хаа хүрсэн газар гуя хүрнэ

  • Хөл хүрсэн газар шар хүрнэ

  • Хааг гуя дагана

  • Хааныг хиа дагана

  • Хаа доголон зээр агтын толгойд хүрч

  • Хацар хэлтгий хүүхэн эрийн толгойд хүрэх

  • Хаа гэх дуугүй

  • Хагд идэх малгүй

  • Хааг нь бүдрэхэд гуяыг нь ташуурдах

Хоршоо үг

  • хаа гуя — малын урд болон хойд мөч

  • хаа мөч — дал, бугалга, богтос, хавирга болон мөчний хамт

  • хөж/хаа хөг — үхэр, тэмээг хариулж маллахад зандран зогсоох, явуулах үед хэрэглэнэ

  • хаа сайгүй — газар бүр, энд тэндгүй

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.