Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хүү

нэр үгсул үг/ˈxuː/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Өөрийн, төрсөн эрэгтэй хүүхэд
  2. 2.
    Бага залуу эрэгтэй хүн
  3. 3.
    Янаг, хайртай хүн
  4. 4.
    хуучирсанЭнгийн цэрэг, хуяг.
IIнэр үг
  1. 1.
    Эд таваар зэргийг хадгалах газар, сан хөмрөг
IIIнэр үг
  1. 1.
    Зээлдүүлсэн мөнгөний дээр өсч нэмэгдсэн хувь
IVнэр үг
  1. 1.
    Монгол шатрын ноён, бодноос бусад дүрс, арван зургаан хүү буй
Vсул үг
  1. 1.
    Хүч нэмэгдүүлэх сул үг
нэр үг
  1. 1.
    хүний төрүүлсэн эрэгтэй хүүхэд

Ойролцоо үг

хөвгүүнэрэгтэй хүүхэд

Англи утга

  • нэр үгson; boy; dear (a beloved person); grunt (infantry soldier); pawn
  • нэр үгtreasury, storehouse; interest (price of credit)

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхүү
Харьяалахын тийнхүүний
Заахын тийнхүүг
Өгөх орших тийнхүүд
Гарахын тийнхүүнээс
Үйлдэхийн тийнхүүгээр
Хамтрахын тийнхүүтэй
Чиглэхийн тийнхүү рүү
Олон тоохүүнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • нуган хүү

  • адуучин хүү — адуу малладаг залуу)

  • амраг хүү — дурлалт хүн

  • хүүгийн хадгаламж — сан хүүгийн дотор хадгалж байгаа бэлэн мөнгө

  • хүү нь ихсэх — зээлдүүлсэн мөнгөн дээр, нэмэгдэх хувь нь их болох

  • зээлийн хүү — зээлж авсан мөнгийг хэрэглэсний нэмэгдэл хувь

  • мөнгөний хүү — зээлдүүлсэн мөнгө төгрөгний төлбөр нэмэгдэл хувь

  • үржил хүү — юмны өсөх хувь

  • хүү гарах — шатрын хүү, хөлгийг туулж нөгөө захад гарах

  • хүү нүдлэх — шатрын хүү хөлгийг туулж гарсны дараа эргэж тэмээчлэн нэг нэг нүдээр явах

  • хүү татах — юмыг огцом урах, цуу татах

Хэлц үг

  • Мах идэх араанд

  • Хүү идэх санаанд

  • Саадаг нум далайх

  • Хүү үрийн дүр

  • Саваг шөрмөс томох

  • Охин үрийн дүр

  • Сүх авах хүн онгийг нь хардаг

  • Хүү авах хүн удмыг нь хардаг

  • Тэгж байтал

  • Юу ч айсуй

  • Хүү ч айсуй

  • Хувь ч айсуй

  • Хүү асарсан нь толгой цустай

  • Мал асарсан нь ам тостой

  • Хүү давбал хомнох сайн

  • Хүрхүйц хийвэл дэгээ сайн

  • Хүү заяасан тэнгэр

  • Хүн ч заяадаг

  • Хүү минь хүү минь гэхлээр

  • Хүний толгой дээр гардаг

  • Хүү мэргэн боловч

  • Хэлэхээс нааш мэдэхгүй

  • Хүү олдоно

  • Дүү олдохгүй

  • Хүү оройтохгүй

  • Хэнз оройтох

  • Хүү төрвөл хуяг

  • Хүүхэн төрвөл малгайчин

  • Хүү хүн аагтай ч түймэр мэт битгий ноц

  • Хүүхэн хүн ааштай ч салхин мэт бүү хуйсагна

  • Хүү хүн галзуурахгүй бол цовоо нь дээр

  • Хүүхэн хүн яврахгүй л бол дуугүй нь дээр

  • Хүү хүний хүчийг нь

  • Хүүхэн хүний эдийг нь

  • Хүү хэвнээ гэмийг мэдэхгүй хүний гэмийг дурдах

  • Тэмээ гэдгэрээ мэдэхгүй алсын шил харах

  • Эхнэр мэргэн бол нөхөрт гаслан ховор

  • Хүү ачтай бол эцгийн сэтгэл уужим

Зүйр цэцэн үг

  • Хүү минь минь гэхээр хүний толгой дээр гарах

  • Хүү олдоно

  • Дүү олдохгүй

  • Хүүгээ хөхүүлж байхдаа сургахгүй бол хүрз барьсан хойно нь сургаж чадахгүй

Хоршоо үг

  • хүү сан — хурааж хуримтлуулсан зүйл, түүнийг хадгалах газар

Үгийн гарал

Mongolian Cyrillic ᠬᠦᠦ (küü) хүү (xüü) From Proto-Mongolic *köw. Likely cognate with Rouran 去汾 (*k'obun).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.