хөвч

нэр үгтэмдэг нэр

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠬᠥᠪᠴᠢ

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Уул нуруу үргэлжилсэн өндөрлөг газар, мөн өндөрлөгт тогтсон ягц мод

IIнэр үг

1.
Нумыг матируулан тогтоох мушгимал сур
2.
Морин хуурын татуурыг хөвчилсөн адууны дэл сүүл;

IIIтэмдэг нэр

1.
Хөвчин.

IVтэмдэг нэр

1.
тээрхийн хөвч (эр бэлгэ эрхтний тээрхий шамарга хоёрыг холбосон шөрмөс), хөвч таслах (хозлох).

Англи утга

нэр үгbowstring; chord
нэр үгmountain ridge; mountain range; taiga; forest

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хөвч
Харьяалахын тийн	хөвчийн
Заахын тийн	хөвчийг
Өгөх орших тийн	хөвчид
Гарахын тийн	хөвчөөс
Үйлдэхийн тийн	хөвчөөр
Хамтрахын тийн	хөвчтэй
Чиглэхийн тийн	хөвч рүү
Олон тоо	хөвчүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

эзэнгүй хөвч — ойр тойронд нь хүн амьдардаггүй, алслагдсан ой мод, уул ус бүхий газар
нумын хөвч — нумыг матируулан татдаг сур

Хэлц үг

Тал газар тавиулж
Тайга газар алхуулж
Хөндий газар хатируулж
Хөвч газар сажлуулах
Хөлс гаргаж хүн болох
Хөвч нугалж баатар болох

Зүйр цэцэн үг

Хөвчид сууж
Хөөтэй хожуулд мөргөх
Хөвчийн өндөр өвс тэмээнд зохихгүй
Хөтлийн богино өвс үхэрт зохихгүй

Хоршоо үг

ой хөвч — аглаг битүү ой мод
уул хөвч — хүний хөлөөс хол өтгөн шигүү ой мод бүхий аглаг уул нуруу
хангай хөвч — өндөр уул нуруу, гол горхи, ой мод жигдэрсэн газар
хөвч царам — аглаг зэлүүд, өтгөн ой мод бүхий өндөрлөг сэрүүн газар
хөвч тайга — аглаг зэлүүд өтгөн ой мод, уул нуруу бүхий газар

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *köbci, compare East Yugur göbce.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.