хөвөн

нэр үгтэмдэг нэр

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠬᠥᠪᠦᠩ

Тайлбар

нэр үг

1.
урга. Цэцэг нь шаравтар, тоор мэт хар хүрэн жимстэй, унгирал нь цагаан нэг наст сөөг ургамал
2.
Мөн ургамлын унгарил
3.
Хөвөнгөөр хийсэн юм
4.
Хөвөн шиг байдалтай

Англи утга

тэмдэг нэрcotton
нэр үгcotton

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хөвөн
Харьяалахын тийн	хөвөнгийн
Заахын тийн	хөвөнг
Өгөх орших тийн	хөвөнд
Гарахын тийн	хөвөнгөөс
Үйлдэхийн тийн	хөвөнгөөр
Хамтрахын тийн	хөвөнтэй
Чиглэхийн тийн	хөвөн рүү
Олон тоо	хөвөнгүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

хөвөнгийн хонгорцог/хөвөнгийн тоор — хөвөнгийн жимс
хөвөнгийн тос — хөвөнгийн үрээс шахаж авсан тос
хөвөн өвс — урга. - улалжтан овгийн намаг газар ургадаг олон наст өвс, үрлэх үедээ хөвөн мэт үстэй болно; хөвөн түрүүт
хөвөн оройт — урга. - цайны оронд хэрэглэж болдог орой дээрээ хөвөн мэт том цагаан цэцэгтэй ургамал. Түүж аваад шүүсийг нь сарниулалгүй өөрт нь шингээн хатаасны дараа жижиглэн хэрчиж уутанд хийж нар дагуулан хатаах бөгөөд тийнхүү хатааж байхдаа усаар гадна талаас нь байн байн шүршинэ. Үүний дараа үнэртэн үзэхэд өнгө нь бага зэрэг харлаж цайны адил болно. Түүнийг хавтгай төмөр буюу цар тогоонд хийж хууран жинхэнэ цайны амт оруулан битүү саванд хийж хадгалан хэрэглэнэ
хөвөнгийн улаан аалз — амьт. - өнгө улаан, үржих нь түргэн таримал ургамлыг хөнөөдөг нэг зүйл жижиг аалз
хөвөн түрүүт — урга. - хөвөн өвс
хөвөн тавих — хөвөн зулах
хөвөн бараа — хөвөн даавуу
хөвөн даавуу — хөвөн оролцуулж хийсэн зөөлөн даавуу
хөвөн цагаан үүл — хөвөн шиг сэвсгэр цагаан үүл

Хэлц үг

хөвөнгөөр хад цохих — хүчээр харьцуулшгүй этгээдтэй өрсөлдөх
хөвөнд ороосон чулуугаар түнших — битүү үгээр давах, битүү егөөдөж янз байдлыг нь турших
Хөвөн тарьсан хүн хүйтнээс айхгүй
Хөвгүүнгүй болсон хүн охиноос айхгүй
Хүүхэд заяасан хүн хожмоос айхгүй
Хөвөн тарьсан хүнд бөс хялбар
Хөвгүүн төрсөн хүнд бэр хялбар

Зүйр цэцэн үг

Хөвөн тарьсан хүн хүйтнээс айхгүй
Хүүхэд заяасан хүн хожмоос айхгүй

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.