хөөмий

нэр үг/xɵː.miː/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Нарийн үст амьтны өехийн дагуу арьсны өнгө төсөөтэй хэсэг газар

IIнэр үг

1.
биезүй. Залгиурын амсар буюу хэлний уг, хүүхэн хэл, бүйлсэн булчирхайгаар хязгаарлагдсан цагираг
2.
урлагДавхац хөгийн олон хоолойгоор өвөрмөц арга бүхий монгол ардын өгүүлэхийн эрхтэнтэй шүтэлцэх урлагийн нэгэн зүйл, дотор нь хамар оролцсон, тагнай оролцсон, багалзуур голлосон, төвөнгөөр голлон аялах гэж ангилдаг.

Англи утга

нэр үгA style of throat singing, often accompanied by the horsehead fiddle, from Mongolia and eastern Siberia.; fauces

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хөөмий
Харьяалахын тийн	хөөмийн
Заахын тийн	хөөмийг
Өгөх орших тийн	хөөмийд
Гарахын тийн	хөөмийгөөс
Үйлдэхийн тийн	хөөмийгөөр
Хамтрахын тийн	хөөмийтэй
Чиглэхийн тийн	хөөмий рүү
Олон тоо	хөөмийнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

булганы хөөмий — булганы өехий дагуух хөөмий орчмын үс арьс
үнэгний хөөмий — үнэгний өехий дагуух хөөмийн үс арьс
хөөмийн гүн — тагнайн угт хөнтрөн ургасан мах, хүүхэн хэл
хөөмийн гийгүүлэгч хэл — шинж. - хэлний угаар нармайд тулах буюу ойртож хэлэгддэг гийгүүлэгч

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *kögemei (“throat”). Compare also Tuvan хөөмей (xöömey), Yakut күөмэй (küömey), etc.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.