хөөрөг
Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй
Тайлбар
- 1.Гал үлээлгэн хөгжөөх дархны хэрэглүүр
- 2.Ус, тос шахах хэрэгсэл
- 1.Гүүр
- 1.Хамарт үнэрлэж хэрэглэх тамхи хийх сав
- 1.хөгжимхуучирсанЦохивор хөгжмийн зэмсэг
- 1.таны халаасанд байх хамрын жижиг гоёл чимэглэлийн хайрцаг
Англи утга
- нэр үгbridge
- нэр үгbellows; pump; snuffbox
- нэр үгtambourine, drum
Тийн ялгал
| Нэрлэхийн тийн | хөөрөг |
|---|---|
| Харьяалахын тийн | хөөргийн |
| Заахын тийн | хөөргийг |
| Өгөх орших тийн | хөөрөгд |
| Гарахын тийн | хөөргөөс |
| Үйлдэхийн тийн | хөөргөөр |
| Хамтрахын тийн | хөөрөгтэй |
| Чиглэхийн тийн | хөөрөг рүү |
| Олон тоо | хөөргүүд |
Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.
Нийлмэл үг
хөөрөгний гуурс — дотроо хөндийтэй нарийн урт хоолой маягийн зүйл
авдар хөөрөг — авдар дууриалган хийсэн нээлхий бүхий бүслүүр, нарийн төмөр хошуутай зэс, ширэм хайлах, төмөр улайсгах, ширээх, ширмэн тогоо гагнах үед ашигладаг гал хөгжөөх хэрэгсэл
бух хөөрөг — их дулаан үүсгэдэг учир төмрийн хүдэр хайлуулж төмөр ялгах, их хэмжээний төмөр хайлуулж том юм хийхэд хэрэглэдэг үхэр, адууны ширээр хийсэн хөөрөг
гар хөөрөг — гараар хөөрөгддөг гал хөгжөөх зэвсэг
заримдаг тулман хөөрөг — багавтар хэмжээтэй хөөрөг
тарваган хөөрөг — нүхэнд байгаа тарвагыг утаж гаргахад хэрэглэдэг хөөрөг
тулман хөөрөг — хонь, ямааны арьсыг битүү өвчиж, шувтлан авч хийсэн гал хөгжөөх хэрэгсэл
усан хөөрөг — ус цацаж шүрших багаж хэрэгсэл
тосон хөөрөг — тех. - тос шахах багаж хэрэгсэл
хөөрөгний төрөл — хөөргийг урласан зүйлээр нь чулуун, шилэн, шаазан, ясан, хуван, модон, мөнгөн гэж, зориулалтаар нь эрэгтэй, эмэгтэй хүнийх, ямбаны, ширээний, хавтаганы гэж ялгадаг
манан хөөрөг — мана чулуугаар сийлсэн хамрын тамхи хийх сав
хаш хөөрөг — хаш чулуугаар сийлсэн хамрын тамхи хийх сав
алтан хөөрөг — хөгжим. - төмөр гуулиар бяцхан бортого мэт үйлддэг, доод амсар тэгш, өндрөөр долоон ямх гаруй, өргөөшөө тэнхлэгээрээ таван ямх шахам жаазан өлгүүрт дүүжилж модон цохиураар цохиж хөгжимдөнө
жигдэлсэн алтан хөөрөг — хөгжим. - нэг өлгүүрт хэмжээ ижил, нимгэн зузаан ялгаатай арван зургаан хөөрөг дүүжилж, алхан хэлбэртэй дохиураар дэлдэн эгшиглүүлдэг цохивор хөгжмийн зэмсэг
тэргүүлэгч алтан хөөрөг — хөгжим. - нэг өлгүүрт нэг хөөрөг дүүжилж, хөг эгшиг харилцан өөр өөр бүгд арван хоёр хөөрөг зэрэгцүүлэн тавьж, цохих хөгжим
Хэлц үг
хөөрөг зөрүүлэх — мэнд усаа солилцох
хөөргөө хагалах — эв түнжин муудалцах, эе эвдрэлцэх
Зочин гэр дэх хүмүүстэй мэндээ мэдэлцэхэд тамхилна, харилцан тамхилахдаа хөөрөгний толгойг султгаж өгнө. Иймээс хүмүүс эв эвдрэлцсэнээ “Хөөргөө хагалсан” гэж ярьцгаадаг (Х.Нямбуу, Хүнийг хүлээж хүндлэх ёс).
Хүн хүний хүчинд
Хөөрөг тулгуурын хүчинд
Зүйр цэцэн үг
Хөөрч байгаад хөөргөө хагалав даа
Хоршоо үг
зам хөөрөг — зам гүүр
Үгийн гарал
From Proto-Mongolic *köxürge, compare Daur xuurugw. Ultimately a borrowing from Proto-Turkic *köprüg (Turkish köprü). Doublet of гүүр (güür).
Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.