чанар

нэр үг/t͡ɕʰanər/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг

1.
гүн ух. Философийн категори, тухайн объектыг чухам тэрхүү объект болгож байгаа гол, тодорхой байдлыг илэрхийлсэн тал, чанар бол объектив түгээмэл тодорхойлолт бөгөөд уг объектын олон шинжийн цогцолбороор илэрдэг;
2.
Аливаа юмны бодит шинж тэмдэг нөгөөгөөс ялгарах онцлог
3.
хэн нэгэн эсвэл ямар нэг зүйлийн ялгаатай, онцлог шинж чанар

Англи утга

нэр үгquality

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	чанар
Харьяалахын тийн	чанарынW
Заахын тийн	чанарыгW
Өгөх орших тийн	чанартW
Гарахын тийн	чанараасW
Үйлдэхийн тийн	чанараарW
Хамтрахын тийн	чанартайW
Чиглэхийн тийн	чанар луу
Олон тоо	чанаруудW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

чанар муутай/муу чанартай — а.юмны яс чанар муу байдал; б.хүний мөс чанар муу, зан байдал сайнгүй байдал
чанар сайтай/сайн чанартай — а.юмны яс чанар бодот шинжийн илүү давуутай байдал; б.хүний ноён нуруу, ханилгаа, зан байдал сайныг нь
чанарын сертификат — стандартад тохирсон таваарын чанарыг гэрчилсэн албан ёсны баримт бичиг
чанарын хувьсал — аливаа юмны тооны хувьслаас чанарын өөрчлөлт хувьсалд шилжин орох нь
чанарын ялгаа — тооны бус бодот шинжийн ялгаа
бодот чанар — юмны жинхэнэ яс мөс
мөн чанар — ямар нэгэн юмны дотоод агуулга, уг чанар, бусад зүйлээс ялгагдах онцлог
үнэн чанар — юмны жинхэнэ үнэн мөн шинж байдал
тоо чанар — аливаа юмны тоо болон үйлдэж хийсэн яс мөс
хуурамч чанар — үнэн биш, жинхэнэ биш чанар
чухам чанар — үндсэн агуулга

Хэлц үг

Царай нь гаднаа
Чанар нь дотроо
Чанар сайтай хүний ам бат
Чармайлга сайтай ламын эрдэм бат

Хоршоо үг

амт чанар — амт болон шим тэжээл
байдал чанар — юмны гадаад хэлбэр хийгээд дотоод мөн чанар
өнгө чанар — аливаа зүйлийн бодот шинж тэмдэг
утга чанар — юмны агуулга, бодот шинж тэмдэг
чанар чансаа — юмны яс чанар
шинж чанар — байдал төлөв, төрх төлөв
яс чанар — юмны чанар чансаа

Үгийн гарал

From Old Uyghur [script needed] (tïnar), from Proto-Turkic *tï̄n (“breathe”), see Turkish dinmek (“to stop”). Cognate with Kalmyk чинр (çinr), Buryat шанар (šanar).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.