Үндсэн хэсэг рүү шилжих

өмсөх

үйл үгнэр үг/omsəx/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠡᠮᠦᠰᠬᠦ

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Хувцас хунарыг биедээ углах, хувцаслах
  2. 2.
    Хориг адууг эвээр ногтлон хазаарлах.
IIнэр үг
  1. 1.
    Бөхийн мэх

Англи утга

  • үйл үгto wear, put on (clothes).; to tack a horse up gently
  • нэр үгa wrestling move

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)өмсөх
Одоо ирээдүй цаг (-на)өмсөнө
Өнгөрсөн цаг (-лаа)өмслөө
Өнгөрсөн цаг (-в)өмсөв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)өмсжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)өмссөн
Хэвшсэн нэр (-даг)өмсдөг
Холбох нөхцөл (-ж)өмсөж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)өмсөөд
Болзох нөхцөл (-вал)өмсвөл
Хүсэх (-маар)өмсмөөр
Захирах (-аарай)өмсөөрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)өмсөхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • дээл өмсөх — биедээ дээл хэрэглэх

  • угааж өмсөх — хувцсаа цэвэрлэн хэрэглэх

  • сольж өмсөх — өөр хувцастай болох

  • өмсөх мэх — барилдаж байхдаа гэнэт явган сууж, нөгөө бөхийн өвдөгнөөс шүүрэн авч толгой дээгүүрээ хөмрөн хаях, цэрвүүхэн барьцтай хоёр бөхийн аль нэг нь өрөөсөн мөрнийхөө барьцыг алдуулж, өрсөлдөгчийнхөө тохой доогуур шургаж сул байгаа гараараа хонгоных нь дотор талаас дээгүүрхэн авч хүзүү сээр, гарынхаа хүчээр дунгуйлдан унагах мэх

Хэлц үг

  • Үнэрлэх үртэй

  • Өмсөх хувцастай

  • Элэг нэгт ах дүүгээ орхиод

  • Эмээ энхрийлэгч нь

  • Арьсаа өвчиж худалдаад

  • Өмсөх хувцас авсантай адил

Хоршоо үг

  • өмсөх зүүх — хувцаслах, чимэг зүүлтээр гоёх

  • өмсөх идэх — хувцаслах болон идэх

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.