Үндсэн хэсэг рүү шилжих

бузар

тэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iтэмдэг нэр
  1. 1.
    Бохир, хир буртагтай; цэвэр ариун биш
  2. 2.
    Жигшүүртэй, үзэшгүй муухай, гайтай
  3. 3.
    Тарианд ургасан өвс бог;
IIтэмдэг нэр
  1. 1.
    Маш, нэн,тун, туйлын

Ойролцоо үг

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнбузар
Харьяалахын тийнбузрын
Заахын тийнбузрыг
Өгөх орших тийнбузард
Гарахын тийнбузраас
Үйлдэхийн тийнбузраар
Хамтрахын тийнбузартай
Чиглэхийн тийнбузар луу
Олон тообузрууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • бузар болох — бохир болох

  • бузар хувцас — бохир хувцас

  • бузар бодол — жигшүүрт бодол

  • бузар дэв — муу муухай, хорлолтой юм

  • бузар хэрэг — жигшүүрт хэрэг

  • бузар эм — жигшүүрт эм

  • бузар ёс — шударга бус ёс

  • бузар санаа — зөвхөн амин хувиа хичээсэн хар буруу, муухай бодол санаа

  • бузар муухай — маш муухай

  • бузар тарган — маш тарган

  • бузар олон хүн — нэн олон хүн

Хэлц үг

  • бузар амьсгалаараа гал голомтыг хиртүүлэх — муугаараа нөлөөлөх, уршиг гай тарих

    Аа тийм бий, дуулаагүй бол одоо дуулж мэдээд, бузар амьсгалаараа гал голомтыг чинь хиртүүлж байгаа тэр тэрсүүд буруу номт гэлэнгийн голыг нь тас самнаад өг (Б.Ринчен, Үүрийн туяа).

  • бузар гараа шургуулах — хуруу дүрэх, хулгайлах

    Түүний үнэтэй цэнтэй бараанд бас л бузар гараа шургуулсан гэнэ. Хулгайч хүн засрахгүй юм аа.

  • Будаг шарыг хусвал гарна

  • Бузар нэрийг хусавч арилахгүй

  • Бузар аргаар олсон булга нөмөрч явснаас

  • Ариун хөлсөөрөө олсон адасга нөмөрч явсан нь дээр

  • Бузар газарт бодис ургах нь чухаг

  • Тунгалаг усанд загас сэлэх нь чухаг

  • Бузар загнасан буур ч нэг үхнэ

  • Ном айлтгасан лам ч нэг үхнэ

  • Бузгай дээрэнгүй бүү загна

  • Бузар хилэнцийг бүү үүсгэ

  • Бузар хэрэг бүү үүсгэ

  • Буянт үйл үүднээс гарахгүй

  • Бузар нэр мянган газар түгнэ

Хоршоо үг

  • бузар буртаг — хир буртаг

  • азар/азар бузар — бузар булай, шившиг

  • бузар булай — жигшүүртэй булай

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.