Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

зовлон

нэр үг/t͡sɔwɮəŋ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠵᠣᠪᠠᠯᠠᠩ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Ямар нэг шалтгаанаар тохиолдсон бие, сэт­гэлийн зүдүүр шаналгаа
  2. 2.
    шашинАмьдралд саад бологч хорт, шуналт нисванис сэтгэлд хүлэгдэн, нүгэлт үйлд хүргэх сэтгэл; зовлон нь ариун бөгөөд зовлонгийн шалтгаан нь эрхт засаг, ахуй жаргал, амиа бодох шунал сэтгэлийн үр юм гэж Бурхан багш айлджээ.

Ойролцоо үг

гонсойлтуйтгаргунигхаруусалгомдолгуниглалшаналалганцаардалбэрхшээлих зовлоних зүдгүүрзүдгүүргай гамшиг

Англи утга

  • нэр үгsuffering; dukkha

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнзовлон
Харьяалахын тийнзовлонгийн
Заахын тийнзовлонг
Өгөх орших тийнзовлонд
Гарахын тийнзовлонгоос
Үйлдэхийн тийнзовлонгоор
Хамтрахын тийнзовлонтой
Чиглэхийн тийнзовлон руу
Олон тоозовлонгууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • зовлон амсах — хүнд бэрх учрал тохиолдох

  • зовлон тарих — бусдад гай гамшиг учруулах

  • зовлон тоочих — элдэв бэрхшээл учирсан шалтаг шалтгааныг хөврүүлэн нурших

  • зовлон эдлэх — удаан хугацаа­гаар бэрх амьдрал туулах

  • зовлонгийн далай — а.шашин. хүний ертөнц; б.гашуун зовлонтой орчин ахуй

  • гамшиг зовлон — хүний хүчин мөхөстөх осол аюул

  • биеийн зовлонгоос сэтгэлийн зовлон хэцүү — сэтгэлийн зовлон удаан хадгалагдаж байдгаас илүү хэцүү байдаг

Хэлц үг

  • зовлонгийн түргэн, жаргалын удаан — хүчир бэрх ажлыг түргэн дуусгах

  • зовлонг зоосоороо худалдаж авах — өөрийн муудаа зовлон эдлэх, биедээ гайтай үйл үйлдэх

    Гантөмөр

  • Жавар нэвтрэхгүй хэрэм гэж байдаггүй

  • Зовлон үзээгүй жаргал гэж байдаггүй

  • Жаргал жаргаахдаа байдаг

  • Зовлон зовоохдоо байдаг

  • Жаргал ирвэл дан дангаар

  • Зовлон ирвэл давхар давхраар

  • Жаргалан хэтэрвэл гаслан төрнө

  • Зовлон мухардвал баясгалан ирнэ

  • Жор үзсэн ламаас

  • Зовлон үзсэн чавганц овч

  • Жор үзсэн эмчээс

  • Зовлон үзсэн чавганц дээр

  • Зовлого идсэн шүд иртэй (эрүүтэй)

  • Зовлон санасан цээж эртэй (эрүүтэй)

  • Зовлого үзвэл хэрээ баясана

  • Зовлон болбол баячууд баясана

  • Зовлон бага болбол ёолохын их

  • Зориг бага болбол айхын их

  • Зовлон болбол ноён таргална

  • Зуд болбол нохой таргална

  • Зовлон болсон ч ял битгий болоосой

  • Зовлого болсон ч адууных битгий болоосой

  • Зовлон гаслан хоёр зургаа хоноод эрт ирэх

  • Зол жаргал хоёр зуу хоноод орой ирэх

  • Зовлон дотроос зориг гаргах

  • Зүдрэл дотроос зүрх орох

  • Зовлон дээр байгуулсан жаргал бат

  • Зоосон дээр байгуулсан янаг хэврэг

  • Зовлон зуу

  • Зол нэг

  • Зовлон зуун найман ааштай

  • Зовлон ирвэл ах захаст

  • Зуд ирвэл хуц ухнад

  • Зовлон ирвэл хосоор

  • Жаргал ирвэл дангаар

  • Зовлон ирвэл чинийх

  • Зоос ирвэл минийх

  • Зовлон их бага гэж ялгагддаггүй

  • … болон өөр 57

Зүйр цэцэн үг

  • Зовлон ирвэл чинийх

  • Зоос ирвэл минийх

Хоршоо үг

  • аюул зовлон — гай зовлон

  • гай зовлон — гай түйтгэр, зовлон гамшиг

  • гаслан зовлон — сэтгэл санааны энэлэл гашуудал

  • гачиг зовлон — өлсгөлөн зүдүүр

  • гачигдал зовлон — хэрэгцээт зүйлээр дутагдах байдал

  • жаргал зовлон — амьдралын сайн муу юмс үзэгдэл, амар амгалан гай зовлон

  • өвчин зовлон — биеийн эмгэг өвчнөөс үүдсэн энэлэл шаналал

  • өнчрөл зовлон — гэр бүл, ойр дотнын хүмүүс нас барснаас үүдэх сэтгэл санааны гашуудал, ганцаардал

  • үхэл зовлон — хагацаж салах зовлон

  • хагацал зовлон — хагацалд энэлсэн сэтгэлийн зүдүүр шаналал

  • зовлон гамшиг — хүний хүчин мөхөстөх осол аюул

  • зовлон гачигдал — хэрэгцээт зүйл дутагдах, хомсдох бэрхшээл

  • зовлон зүдүүр — шаналал зүдэл

  • зовлон жаргал — амьдралын сайн сайхан, хэцүү бэрх чанар

Үгийн гарал

зовох (zovox, “to suffer”) + -лан (-lan)

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.