Үндсэн хэсэг рүү шилжих

зүг

нэр үгдайвар үг/ˈt͡suk/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Орчлонгийн аливаа чиг; сарны зурхайн ёсны арван дөрвөн зүг, гурван зуун жаран зүг гэх мэтээр хуваах ёс бас бий
IIдайвар үг
  1. 1.
    Зүгээр, энгийн, дэмий

Ойролцоо үг

Англи утга

  • нэр үгdirection

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнзүг
Харьяалахын тийнзүгийн
Заахын тийнзүгийг
Өгөх орших тийнзүгт
Гарахын тийнзүгээс
Үйлдэхийн тийнзүгээр
Хамтрахын тийнзүгтэй
Чиглэхийн тийнзүг рүү
Олон тоозүгүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • арван зүг — хойд, урд, баруун, зүүн зүг, түүний завсрын дөрвөн зовхис, дээш доош

  • дорно зүг — нар мандах чиг

  • дөрвөн зүг — зүүн, баруун, хойд, урд дөрвөн чиг

  • зүг зүг — зүг бүгд, зүг бүрт

  • зүг гаргах — зурхай. - а.цагаан сарын шинийн нэгний өглөө хүн бүхэн өлзийтэй сайн зүгтээ чиглэн мөр гаргах зан үйлийг гүйцэтгэх; б.аян замд гарахын өмнө өлзий дэмбэрэл, сайн сайхныг бодож сайн зүг рүү чиг гаргах зан үйлийг гүйцэтгэх; в.зүг чигийг баримжаалан тодорхойлох

  • зүг орох — а.эмхэрч цэгцрэх, журамтай болох; б.ажлын дөртэй болох; в.томоотой болох, ухаан суух; г.морь малын амаа мэддэг болох

  • зүгийн муу зүүн хойно — шашин. - бөө мөргөл, шашны муу бэлгэдэл таарсан зүг

  • зүгээ алдах — а.төөрөх; б.шилж. дүрсгүйтэх, сахилгагүйтэх, ёс алдах; в.замаа алдах

  • насан зүг болох — а.ихэд өтөлж хөгшрөх; б.үхэх, нас нөгчих

  • зүг чиггүй их мал сүрэг — тоолохын аргагүй их мал сүрэг

  • зүг ирэх — тодорхой зорилго, шалтгаангүй энгийн байдлаар ирэх

  • зүг явах — ямар нэг хэргийн учирт бус дэмий явах

Хэлц үг

  • Зүг зүгтээ

  • Зөгий нүхэндээ

Хоршоо үг

  • зүг зөв — хэтийн зорилго, төлөвлөгөө, бодлого

  • зүг чиг — ерөнхий болон тодорхой чиг чиглэл

  • зүг чиггүй — а.эмх замбараагүй; зүг чиггүй ярих - эх адаггүй юм ярих

  • учир зүг — хэрэг явдлын шалтгаан, нөхцөл байдал

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *üǰüg.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.