Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

лам

нэр үг[ɮäm]

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠯᠠᠮ᠎ᠠ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    шашинШашны эрдэм ном, номлол бясалгалаар гүн гүнзгий хув­раг
  2. 2.
    шашинЛамын шашны сан­ваар сахисан хүн; гэлэгбагийн ёсны санваартан
IIнэр үг
  1. 1.
    амьтанАн амьтан, шувуу, шавжийн зарим зүйл

Ойролцоо үг

хувраглам хувраг

Англи утга

  • нэр үгlama

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнлам
Харьяалахын тийнламынW
Заахын тийнламыгW
Өгөх орших тийнламдW
Гарахын тийнламаасW
Үйлдэхийн тийнламаарW
Хамтрахын тийнламтайW
Чиглэхийн тийнлам руу
Олон тооламуудW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • лам болох — а.үс гэзгийг хусч, шашны санваартан болох; б.шилж. архинд согтох

  • лам дээл — лам нарын өмсөх хэлтгий захтай дээл

  • лам гэр — лам нарын суухад зориулсан гэр

  • лам тэрлэг — лам хүний өмсөх зуны дан дээл

  • лам хүн — шашны санваартан, хувраг хүн

  • ламын шашин — бурхны шашны хэлбэр, христийн тооллын долоодугаар зууны үед бурхны шашин төвдөд хүрч тус газрын шашны бүрэлдэхүүний өөртөө шингээн авч ерийн бурхны шашнаас ялгагдан ламын шашин хэмээн нэрлэгдэв

  • да лам — шашны хурлын захиргааны хэрэг эрхэлсэн албан тушаалтны хэргэм зэрэг

  • хамба лам — тэргүүн лам

  • хар лам — үнэн алдартны шашны лам

  • ширээт лам — дээд тушаалын лам

  • лам хорхой — амьт. - шар цоохор өнгөтэй, нэгэн зүйл нисдэг шавж

  • лам гөрөөс — амьт. - тэмээнийхэн овгийн, салаа туруут амьтан; тэмээн гөрөөс

  • лам нугас — амьт. - лам галуу

  • лам галуу — амьт. - лам шувуу

  • лам шувуу — амьт. - ангир

Хэлц үг

  • лам олдохгүй бол буцахдаа залах — голсон юм голд орно, шилсэн юм шилд гарах, арга ядвал

    Жинхэнэ эмч нь л байвал зүгээр юм сан гэж Халиуныг голон тээнэгэлзэж суув. Тэгээд “Лам олдохгүй бол буцахдаа залъя” гэгчээр үүнийг л залдаг юм болох нь ээ гэж бодов (С.Дашдооров, Айлын хүүхэн Алигэрмаа).

  • ↑ хонх нь дуугарвал дамар нь таг, хоёулаа дуугарвал лам нь таг

  • Бөө шиг бөөлдөг

  • Лам шиг лаглаганадаг

  • Бурханы шавь лам гуай

  • Лам гуайн шавь увсанз

  • Бух тавибал нэг үхэр сүйднэ

  • Лам тавибал нэг хүүхэд сүйднэ

  • Бух тавибал үхрийн орз

  • Лам тавибал хүний гарз

  • Лам доройтвол дуулна

  • Ямаа муудвал майлна

  • Лам ирвэл гайтай

  • Данжаад ирвэл тээртэй

  • Данжаад ирвэл цайтай

  • Лам лам гэсээр бүгдээрээ үхнэ

  • Лай лай гэсээр бүгдээрээ мөхнө

  • Лам ламдаа муу

  • Ямаа хамуундаа хажир

  • Лам ламын намтар нь ондоо

  • Ямандаг бурханы сэржим нь ондоо

  • Лангуа шийгуаны амт нь ондоо

  • Лам ламын уншлага ондоо

  • Лантуу зээтүүний тусалт ондоо

  • Лам муудвал бурханаа зүхнэ

  • Эм мухардвал нөхрөө зүхнэ

  • Лам муудвал дуулна

  • Лам нь зугатаавч сүм нь үлдэнэ

  • Лам нь муу боловч сүм нь муугүй

  • Ном нь муу боловч багш нь муугүй

  • Лам олдохгүй бол буцахдаа залъя

  • Лам сандарвал бурхнаа мартана

  • Ямаа хужиршвал тургихаа мартана

  • Лам хүн мухардвал бурханаа зүхнэ

  • Эм хүн мухардвал хүүхдээ хараана

  • Лам хүнд нутаггүй

  • Бухан үхэрт өтөггүй

  • Лам хүний түшиг ном шашин хоёр

  • Лам эмсвэл банди харайна

  • Ямаа ороошвол ухна харайна

  • … болон өөр 7

Зүйр цэцэн үг

  • Лам I нэр.шашин. #Шашны эрдэм ном

  • Номлол бясалгалаар гүн гүнзгий хув­раг: ламгүй газар бумба галзуурах

  • Лам олдохгүй бол буцахдаа залах

  • Лам ч биш

  • Хар ч биш

Хоршоо үг

  • лам хувраг — бурхны шавь болж сахил санваар хүртсэн хувраг хүн

  • лам чавганц — санваар сахисан эрэгтэй, насжаар эмэг­тэй хүмүүс

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠯᠠᠮ᠎ᠠ (lam-a), ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ (blam-a), from Classical Tibetan བླ་མ (bla ma).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.