Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

нэмэх

үйл үгнэр үг/niməx/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠨᠡᠮᠡᠬᠦ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Юмыг ихэсгэх, олшруулах

Ойролцоо үг

өвчтэйарга билгийн ухааны аргааргын талэерэгмуунэмэгдэхөсөхарвижихихсэхшургуулахоруулаххавчуулахчихэхгүйцээхдүүргэхнөхөхөөрчлөхзасч сайжруулахорлуулахнэмэгдүүлэхахиулах

Англи утга

  • үйл үгto add, to append; to increase, augment; to add

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)нэмэх
Одоо ирээдүй цаг (-на)нэмнэ
Өнгөрсөн цаг (-лаа)нэмлээ
Өнгөрсөн цаг (-в)нэмэв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)нэмжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)нэмсэн
Хэвшсэн нэр (-даг)нэмдэг
Холбох нөхцөл (-ж)нэмж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)нэмээд
Болзох нөхцөл (-вал)нэмбэл
Хүсэх (-маар)нэммээр
Захирах (-аарай)нэмээрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)нэмэхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • нэмж захиалах — урьд захиалсан зүйл дээрээ дахин захиалах

  • галд түлээ нэмэх — асаж буй галд түлээ хийх

  • хүн нэмэх — хүний тоог олшруулах

  • хүч нэмэх — хүчийг ихэсгэх

  • түрлэг нэмэн өргөх — цэнгэн найрлахад үед хэн нэгний эхэлсэн дууг олуул даган дуулах

Хэлц үг

  • нэмэх тэмдэг — чагт хэлбэртэй тэмдэг

  • хошуу нэмэх — а.ажил хийхийн оронд хий дэмий мэдэмхийрэн заах; б.үг хэл нэмэрлэх, зөвлөх

  • ↑алтан бурханд шар нэмэх

  • ↑ гал дээр тос нэмэх

  • ↑ магнаг дээр цэцэг нэмэх

  • ↑ тос нэмэх

  • ↑ уяаг нь уртасгаж, угаадсыг нь нэмэх

  • ↑ хуруу нэмэх

  • ↑ хошуу нэмэх

  • ↑ цасан дээр хяруу нэмэх

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *neme-, compare Dongxiang nime.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.