Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

тэмдэг

нэр үг/ˈtʰemtek/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Мал адгуус, эд хогшил зэрэгт таних гэрч болгон хийсэн зүйл
  2. 2.
    Хүн, амьтан ба юманд байсан угаас байсан онцлог шинж
  3. 3.
    Бичиг үсэг болон тооны ухаан зэрэгт хэрэглэх элдэв тэмдэглэгээ
  4. 4.
    Засаг төр, албан байгууллага, төрийн бус олон нийтийн байгууллага, пүүс компани, хоршоо, хувиараа эрхлэх аж ахуй зэргийн албан хэрэгтээ дарах, зөвхөн оноосон нэртэй, сүлдгүй захирлага
  5. 5.
    Аливаа юмны шинж чанар, онцлог байдал
  6. 6.
    Хэрэг явдал үүсэх, илрэх байдал төлөв, бэлгэ ёр
нэр үг
  1. 1.
    зурвас кодолдог аливаа харилцаа
  2. 2.
    Нийтэд зориулсан зурвасын харагдах байдал /ихэвчлэн бичгээр/
  3. 3.
    ямар нэг зүйлийг онцолж бусдаас ялгасан тэмдэглэгээ

Ойролцоо үг

дохилтдохиоул мөршинж тэмдэгөвчний шинжшинжсовинцондонкодтуйлшралайкон

Англи утга

  • нэр үгsign; mark; symbol (in writing); stamp; seal; mark (on documents); logo; badge; indication; symptom; sign (of some thing); characteristic; attribute; feature

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнтэмдэг
Харьяалахын тийнтэмдгийнW
Заахын тийнтэмдгийгW
Өгөх орших тийнтэмдэгтW
Гарахын тийнтэмдгээсW
Үйлдэхийн тийнтэмдгээрW
Хамтрахын тийнтэмдэгтэйW
Чиглэхийн тийнтэмдэг рүү
Олон тоотэмдгүүдW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • тэмдэг тавих — ялгах тэмдэглэгээ хийх

  • гар тэмдэг — зөвхөн өөрөө мэдэх төдий тэмдэглэл

  • им тэмдэг — а.малын чих зэрэгт хийсэн им тамга; б.амьтны төмс, засаа

  • нэрийн тэмдэг — зөвхөн нэр нь бичээстэй тэмдэг

  • өдрийн тэмдэг — албан бичгийн ирсэн, явуулсан, сар өдөр зэргийг бүртгэн бичих данс

  • таних тэмдэг — тусгай тэмдэг

  • замын тэмдэг — замын хөдөлгөөнийг зохицуулсан тэмдэглэгээ

  • энгэрийн тэмдэг — энгэртээ зүүхэд зориулсан тэмдэг

  • эрхийн тэмдэг — хүний зэрэг тушаал, эрх үүргийг ялгаж таних тэмдэг

  • овоо тэмдэг — хилийн тэмдэглэгээ

  • сүлд тэмдэг — сүлд

  • хүндлэл тэмдэг — хуучир. - батлан даалт, барьцаа, баталгаа

  • тэмдгийн татвар — а.тэмдэгтийн хураамж, тэмдэг хэрэглэсний татвар; б.дугариг тэмдэг

  • тэмдгийн данс — хуучир. - албан бичгийн данс бүртгэл

  • магад гарахын тэмдэг — хуучир. - а.лам болоход харьяа газраас өгсөн тэмдэгт бичиг; б.гэрээс гарсны тэмдэг болгосон хувцас хунарын зүйл

  • тэмдэг үсэг — ямар нэг авиа илэрхийлэхгүй элдэв тэмдэглэгээгээр илрэх үсэг

  • зөөлний тэмдэг — тухайн гийгүүлэгч үсгийн зөөлрөн хэлэгдэж байгааг тэмдэглэсэн цагаан толгойн үсэг

  • хатуугийн тэмдэг — тухайн хоёр үсгийг зааглаж байгааг тэмдэглэсэн цагаан толгойн үсэг

  • асуултын тэмдэг — асуусан утга бүхий бичигт хэрэглэх тэмдэглэгээ

  • анхаарлын тэмдэг — анхааруулсан утга бүхий бичигт хэрэглэх тэмдэглэгээ

  • нэмэх тэмдэг — хоёр тоог хооронд нь нэмэх үйлдлийг тэмдэглэсэн дүрс

  • хасах тэмдэг — нэг тоог нөгөөгөөс нь хасах үйлдлийг тэмдэглэсэн дүрс

  • тэмдэг дарах — аливаа албан бичигт таних тэмдгээ дарах

  • гарын тэмдэг — гарын үсгийн оронд хэрэглэх тэмдэг

  • лацны тэмдэг — лацанд зориулсан таних тэмдэглэгээ

  • мутрын тэмдэг — а.эрхэм дээд хүмүүсийн ямар нэг зүйлд үзсэн, мэдсэний гэрч болгож дарах тэмдэглэгээ; б.эрхэмсэг. тамга; в.тарни номын дохио зангаа

  • тэмдэг орох — ямар нэг шинж тэмдэг орох, илрэх

  • тэмдэг өгөх — дохио өгөх, дохиолох

  • тэмдэг мэдэгдэх/тэмдэг илрэх — ямар нэг юмны онцлог шинж байдал нь илрэх

  • тэмдэг нэр хэл — шинж. - юмны өнгө, шинж чанар, байдал, бэлгэ тэмдэг заасан нэр

  • сарын тэмдэг — эмэгтэйчүүдэд сар бүр тогтмол үзэгддэг цус

  • өвчний тэмдэг — өвчний шинж байдал, илрэх байдал

  • үүрийн тэмдэг — үүр гэгээрэхийн урьдхан дорно зүгээс гийх шар гэгээ

  • үхээрийн тэмдэг — оршуулгын газар

  • газар орны тэмдэг — газар орны байдал, янз

  • бэлгэ тэмдэг — юмны өвөрмөц онцгой байдал

  • үзэгдэл тэмдэг — шинж байдал

  • шинж тэмдэг — юмны онцгой шинж байдал

  • үүл зузаарах нь бороо орохын тэмдэг — үүл зуззарч байгаа нь бороо орохыг илтгэнэ

  • тэмдэг утаа — дохио өгөх утаа

  • … болон өөр 2

Хэлц үг

  • тэмээнээс тэмдэгтэй — тов тодорхой, нүдэнд ил онцлог шинж

Хоршоо үг

  • одон тэмдэг — улс нийгэмд гавьяа, зүтгэл гаргагсадад шагнаж өгөх улсын дээд эрх бүхий байгууллагын тусгай тэмдэг

  • шав тэмдэг — гэр байшин барьж босгохоор оноож тавьсан тэмдэг

  • тамга тэмдэг — а.хуучин цагт ноёдын сүрэг малыг ялгамжлах тэмдгийг тамга гэж, албат хамжлага ардын өмчийн малын таниулах дүрсийг тэмдэг гэдэг журамтай байв; б.им тамга; в.төрийн ажил явуулахад хэрэглэх бар тэмдэг

  • тэмдэг бэлгэ — шинж байдал

  • тэмдэг шинж — юмны чанар, байдал, дүр төлөв

  • тэмдэг сүр — сүр жавхлан

  • тэмдэг янз — а.юмны овор дүр, янз маяг, хэв хэлбэр; б.дохио тэмдэг

  • сэг тэмдэг — эрэмдэглэж зэрэмдэглэсэн юмнаас үлдсэн зүйл, гэрч болох зүйл

  • сэжиг тэмдэг — ажиж мэдсэн, таамагласан зүйл

  • тэмдэг дохио — ямар нэг зүйлийн тухай бусдад мэдэгдэхээр дохио болгосон юм

  • бэлгэ тэмдэг — а.шинж тэмдэг, ёр тэмдэг; б.дөчин нэгэн оронтой тооны нэр

  • ёр тэмдэг — зөгнөлийн үр нөлөө гэж үзсэн зүйл

  • дохио тэмдэг — зориуд болон зориуд бусаар мэдээлэл өгч буй юмс үзэгдэл

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.