Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хурдан

тэмдэг нэрдайвар үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Түргэн

Ойролцоо үг

гавшгайшалмагшаламгайтүргэншуурхай

Англи утга

  • тэмдэг нэрfast, speedy

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхурдан
Харьяалахын тийнхурдны
Заахын тийнхурдныг
Өгөх орших тийнхурданд
Гарахын тийнхурднаас
Үйлдэхийн тийнхурднаар
Хамтрахын тийнхурдантай
Чиглэхийн тийнхурдан руу
Олон тоохурднууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • хурдан алхах — түргэн явах

  • хурдан буу — түргэн сумалдаг, сум нь хол тусдаг буу

  • хурдан гүйх — түргэн гүйх

  • хурдан давхих — унаа тэрэг, морь малаар яаруу, түргэн давхих

  • хурдан ирэх — түргэн ирэх

  • хурдан морь — а.довтлоход түргэн холч нь бусад морьдоос давуу; б.морины хурдны шинж нь бүрдсэн сайн морь

  • хурдан морины магтаал — наадамд айргийн тавд орсон бүх мордыг шүлэглэн магтаж хэлэх үг

  • хурдан морины хүүхэд — хурдан морь унаж уралдуулах хүүхэд

  • хурдан морины цол — улсын баяр наадамд түрүүлсэн моринд олгодог цол

  • хурдан морины шинж — хурдан морины удам угсаа, хэлбэр галбир, алхаа гишгээ, бие цогцсын дотоод олон өвөрмөц онцлог

  • хурдан хүлэг — хурдан морь

  • хурдан унаа — яриа. - машин техник

  • хурдан унших — түргэн унших

  • хурдан хийх — бушуу түргэн хийх, гүйцэтгэх

  • хурдан ярих — түргэн ярих

  • хурдан цагаан — урга. - өнгө цагаан, навч хялгасархуу, баширтан цэцгийн нэгэн зүйл цэцэг

Хэлц үг

  • хурдан хоншоор — а.үг яриа нь урсам, хэл ам нь хурц хүн; б.аливаа бүхэнд бусдаас урьтаж дуугарах зантай хүн

  • Түргэн нь түүхий

  • Хурдан нь хугархай

  • Хошин үг танаас

  • Хурдан морь агтнаас

  • Хувхай хэлээр хэлсний нь

  • Хурдан мориор гүйцэхгүй

  • Худалч хүн урваж ирэх нүүргүй

  • Хурдан морь дахиж уралдах хариугүй

  • Хурдан буу мөрөнд

  • Хурц ухаан толгойд

  • Хурдан гэж бүү давхи

  • Хурим гэж бүү яар (цалгард)

  • Хурдан морины тоос улаан

  • Хулгайч хүний нүд улаан

  • Хурдан морины туурайнаас хоцрохгүй

  • Хурц жадны үзүүрээс буцахгүй

  • Хурдан морь зэлэнд

  • Хувцастай хүн хуримд

  • Хурдан морь хошуу алс цолтой

  • Хонгор гоо хүүхэн аймаг алс алдартай

  • Хурдан морь цолтой

  • Хуялч эм цуутай

  • Хурдан морь цээж өндөр

  • Хурц ухаан хэнхдэг саруул

  • Хурц хүн цээж саруул

  • Хурдан нь муу хүсэх

  • Худалч нь үнэн хүсэх

  • Хурдан туулай

  • Хонгондоо баастай

  • Хурдан хуумгай

  • Удаан даамгай

  • Хурц баатар намнахын түрүүнээс тэмүүлдэг

  • Хурдан морь уралдахын түрүүнээс тэмүүлдэг

  • Хурц болд илд билүүгүй үл даана

  • Хурдан хүлэг махгүй явж үл чадна

  • Хурц илд билүүгүй бол даахгүй

  • Хурдан морь сойлгогүй бол давхихгүй

  • Хурц илд билүүгүй бол мохно

  • Хурдан хүлэг өвсгүй бол турна

  • … болон өөр 10

Зүйр цэцэн үг

  • Хурдан морь цээж өндөр

  • Хурц ухаан хэнхдэг саруул

  • Хурдан гэж бүү давхи

  • Хурим гэж бүү яар

  • Хурдан буу мөрөнд

  • Хурц ухаан толгойд

Хоршоо үг

  • хурдан гавшгай — түргэн шаламгай

  • хурдан түргэн — яаруу сандруу

  • хурдан шаламгай — түргэн гавшгай, шуурхай

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *kurdun.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.