Үндсэн хэсэг рүү шилжих

хуцах

үйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Нохой,үнэг, хярс зэрэг амьтны хав хав гэж дуугарах
  2. 2.
    муушаалДэмий ярих, донгосох.

Англи утга

  • үйл үгto bark; to babble

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)хуцах
Одоо ирээдүй цаг (-на)хуцна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)хуцлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)хуцав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)хуцжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)хуцсан
Хэвшсэн нэр (-даг)хуцдаг
Холбох нөхцөл (-ж)хуцаж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)хуцаад
Болзох нөхцөл (-вал)хуцвал
Хүсэх (-маар)хуцмаар
Захирах (-аарай)хуцаарай
Үгүйсгэх (-хгүй)хуцахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • боорлон хуцах — нохой, амьтныг хоргоон хуцах

  • гааран хуцах — улам давран хуцах

  • гаслан хуцах — нохойн зодуулж, шаналсанаас болж ган ган хуцах

  • гиншин хуцах — аман дотроо сулхан хуцах

  • гэнгэнэн хуцах — зөөлөн дорой дуугаар үргэлжлэн хуцах

  • нохой хуцах — нохой хав хав гэж дуугарах

  • улин хуцах — нохой зэрэг амьтан удаанаар гэнгэнэн хуцах

Хэлц үг

  • Хуцах нохойд эзэнтэй

  • Улих чонод эзэнгүй

  • Хуцах хаванд эзэнгүй

Зүйр цэцэн үг

  • Улин хуцах нохойн аюул

  • Уйлан хэлэх эхнэрийн аюул

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *kuca-, compare Dongxiang khuzha.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.