бэл

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Хөрөнгө, эд мөнгө

IIнэр үг

1.
Хэт хутга зэргийн юмыг зүүх оосрын чимэг

IIIнэр үг

1.
хуучирсанЭхнэр хүний бэлхүүснээсээ зүүх тоонолжин хэрээст гархилаг хээ угалз

IVнэр үг

1.
Уулын хажуугийн шувтрах налуу газар

нэр үг

1.
газар зүйн өндөрлөг тогтоцын нэг; өндөрлөг газрын налуу хэсэг
- тэр эгц налуугаар авирсан
- тэр байшин уулын бэлд баригдсан

Ойролцоо үг

хормой хөл -ын хөлд

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	бэл
Харьяалахын тийн	бэлийн
Заахын тийн	бэлийг
Өгөх орших тийн	бэлд
Гарахын тийн	бэлээс
Үйлдэхийн тийн	бэлээр
Хамтрахын тийн	бэлтэй
Чиглэхийн тийн	бэл лүү
Олон тоо	бэлүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

бэл чинээ — өмч хөрөнгө
гарын бэл — бэлэн мөнгө
бэл алдах — бэл бэнчингүй болох
мөнгөн бэл — хэт хутга зүүх оосрын мөнгөн чимэг
бэл тамга — тоонолжин хэрээст тамга
бэл угалз — тоонолжин хэрээст гархилаг угалз
бэл газар — налуу газар
уулын бэл — уулын хажуу

Хэлц үг

бэлээр бэнжиж, тавгаар тавих — хүний хэрээр буюу эд мөнгөний байдлаар нь адилгүй хандах
Эрдэнэ исгэлэн ус өгсөн Бадарчид зэвүү нь хүрч Нямаагийн үнэн үгийг талархаж байсан боловч дуугарсангүй, харин бэлээр бэнжиж, тавгаа тавьдаг хар хорын ёсны тухай бодлоо (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).
↑ бэлэн тоолох бэлгүй
Бэл алдсан хятад шиг
Бээжинд очсон тайлаг шиг
Бэл сайтын нөөц их
Билүү сайтын хутга хурц

Зүйр цэцэн үг

Бэл алдсан хятад шиг

Хоршоо үг

бэл бэн — бэл бэнчин
бэл бэнчин — бэл хөрөнгө

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.