Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

нүх

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠨᠦᠬᠡ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Юмны сүв, цоорхой, онгорхой газар
  2. 2.
    Амьтны орогнохоор малтсан эл, гүн хонхор
  3. 3.
    Зориуд ухаж цоолсон юм;
  4. 4.
    хуучирсанЕсийн тооны ёгт нэр.
  5. 5.
    Хатуу материйлийг ухан гаргасан хонхорхой нүх
  6. 6.
    Солир унах эсвэл бөмбөг дэлбэрэх зэргээс болж үүссэн аяган хэлбэртэй хонхор
  7. 7.
    хоосон орон зай
  8. 8.
    цоорох буюу цоолох үйлдэл
  9. 9.
    хүний гараар бий болгосон онгорхой зүйл

Ойролцоо үг

хотгорхонхораяган хэлбэртэй хонхорухсан газар

Англи утга

  • нэр үгhole

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийннүх
Харьяалахын тийннүхний
Заахын тийннүхийг
Өгөх орших тийннүхэд
Гарахын тийннүхнээс
Үйлдэхийн тийннүхээр
Хамтрахын тийннүхтэй
Чиглэхийн тийннүх рүү
Олон тоонүхнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • нүх гаргах — онгорхой гаргах

  • хамрын нүх — хамрын үзүүрт байх хоёр сүв

  • товчны нүх — товчны голд байх жижиг сүв

  • агуй нүх — газар дор буюу уул хаданд тогтсон гадагш гарах амсартай хонгил, сүв

  • нүх сүвийг битүүлэх — онгорхой цоорхой хэсгийг хаах

  • нүх сүв олох — онгорхой, цоорхой хэсэг олох

  • нүх сүв эрэх — арга зам хайх

  • нүхээ малтах — арга хайх, мэх сүвэгчлэх

  • нүх шиг харанхуй — түнэр харанхуй

  • тарваганы нүх — тарваганы малтсан хонгил нүх

  • нүх малтах — ямар нэгэн зүйлийг хон­хойлон ухах

  • нүхэнд унах — гүн хонхор газарт ойчих

  • нүхэн гэр — эрэг газрыг хөндийлөн ухаж хийсэн сууц

  • даалууны нүх — даалууны модонд хийсэн бага бага хонхор тэмдэг

  • нүх шахах — тогл. - даалууны нүхийг тохируулан өрж тоглох

Хэлц үг

  • нүхээ малтах — арга хайх, мэх сүвэгчилж орхих

    Ер нь аль хэдийн нүхээ малтчихаад байгаа хүн билээ (С.Эрдэнэ, Цасан доорх ногоо).

  • ↑ голдоо нүхтэй мах

  • ↑ голоороо нүхтэй

  • ↑ зоосны нүхээр харах

  • ↑ нүд нь нүх, нүүр нь шир

  • ↑ оготнын нүхээр багтах

  • ↑ оготны нүхэнд унтах

  • ↑ хамрын нүх нь сартайх

  • Могой хэдий бол

  • Нүх нь төдий

  • Нүх сахисан муур дуугүй

  • Нүннэйд суусан лам дуугүй

Зүйр цэцэн үг

  • Нүүрс барьдаг хүн нүүрээ хөөдөх нь зөв

  • Нөхөр муутай хүн нүхэнд унадаг нь зөв

  • Баядын хүүхэд зоосондоо

  • Баавгайн хүүхэд нүхэндээ

Хоршоо үг

  • нүх сүв — юман дээрх их бага цоорхой

  • ичээ нүх — амьтны орон гэр

  • үүр нүх — амьтны орогнох далд газар

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.