Үндсэн хэсэг рүү шилжих

сахих

үйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Харж хамгаалах, манах
IIүйл үг
  1. 1.
    Өмөг түшиг болох зүйлийг бараадан амьдрах
  2. 2.
    шилжсэн утгаХоргодох, холдож чадахгүй байх
  3. 3.
    шилжсэн утгаДэргэд нь байх; өвчтөн сахих (өвчтөний хажууд байж асран сувилах
  4. 4.
    шилжсэн утгаХүлээх, отох
IIIүйл үг
  1. 1.
    Дагаж мөрдөх, журамлах

Ойролцоо үг

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)сахих
Одоо ирээдүй цаг (-на)сахина
Өнгөрсөн цаг (-лаа)сахлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)сахив
Өнгөрсөн цаг (-жээ)сахижээ
Үйлдсэн нэр (-сан)сахисан
Хэвшсэн нэр (-даг)сахдаг
Холбох нөхцөл (-ж)сахиж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)—
Болзох нөхцөл (-вал)сахивал
Хүсэх (-маар)сахимаар
Захирах (-аарай)—
Үгүйсгэх (-хгүй)сахихгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • гэр сахих — гэртээ үлдэж гэр орноо харгалзан манах

  • үүд сахих — үүд хаалгыг хамгаалах

  • нутаг сахих — а.төрсөн газартаа насаараа амьдрах; нүүдэл хийлгүй буйран дээрээ удаан суух; б.шилж. бүсгүй хүн хадамд гаралгүй гэртээ өтлөх

  • хийдийн хаяа сахих — хүрээ хийдийг бараадан амьдрах

  • уулын мухар сахих — уул хөвчид шүтэж түшиглэн амьдрах

  • гэрийн мухар сахих — ажил төрөл хийхгүй байнга байх

  • зам сахих — а.замын хажууд унаа хөсөг хүлээх

  • дүрэм сахих — дүрэм горимыг мөрдөн дагах

  • журмыг сахих — журам дэглэмийг мөрдөх

  • хэв журам сахих — нийтийн дэглэм, дүрмийг баримтлах

  • санваар сахих — шашин. - шашны сахилга батыг журамлан дагах

  • төвийг сахих — а.төв суурин газрыг бараадан амьдрах; б.асуудалд хандахдаа дундыг баримтлах

  • эвийг сахих — эв эеийг хичээх

  • элбэрэл журам сахих — эцэг эх, ах дүү, төрөл саднаа асран хүндлэх, энэрэн туслах

  • зоригийг сахих — хуучир. - онгон охин

Хэлц үг

  • голомт сахих — үе улирсан гал голомтоо хүү нь залгамжлан эзэмших, өв залгамжлах

  • ↑бацаг сахих

  • ↑ голомт сахих

  • ↑ гэрийн мухар сахих

  • ↑ хаяа сахих

  • ↑ янагаа сахих

  • Сахих гэсэн сахил ч үгүй

  • Цохих гэсэн туулай ч үгүй

  • Сахих гэсэн сахилгүй

  • Цохих гэсэн толгойгүй

  • Цохих туулайгүй

  • Сахих санвааргүй

Зүйр цэцэн үг

  • Сахия гэсэн сахил ч үгүй

  • Саяын цохисон туулай ч үгүй

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.