Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

ур

нэр үгүйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠤᠷ᠎ᠠ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Гараар юм урлах чадвар
  2. 2.
    Нарийн гоёмсог янз, хийц
  3. 3.
    Уран бүтээл
IIнэр үг
  1. 1.
    Хүн амьтны бие, мод ургамалд товойн гарсан ургацаг

Ойролцоо үг

булдрууүүтовгорургацагхүү татцуу татзүс

Англи утга

  • нэр үгexcrescence, outgrowth, intumescence, swelling, tumor, growth
  • нэр үгhandicraft, skill, craft; artist, craftsman, genius

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнур
Харьяалахын тийнурныW
Заахын тийнурыгW
Өгөх орших тийнурандW
Гарахын тийнурнаасW
Үйлдэхийн тийнураарW
Хамтрахын тийнуртайW
Чиглэхийн тийнур луу
Олон тооурнуудW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • ур хийх — дарх хийх

  • ураа гаргах — ур чадлаа шавхан хийх

  • гарын уртай — гартаа дүйтэй

  • гарын уртай хүн — гартаа дүйтэй, юм урлахдаа сайн хүн

  • ур оруулах — хийж буй зүйлдээ гоёмсог элдэв янз оруулах

  • ур муутай — хэв, хийц муу, болхи урласан

  • ур сайтай хатгамал — янз байдал гоёмсог, сайтар урласан хатгамал

  • урын сан — уран сайхны өв, уран бүтээлийн хуримтлал

  • модны ур — модны их биеээс товойн гарсан ургацаг

  • хацар дээрээ уртай хүн — хацар дээр нь илүү ургасан цулцантай хүн

Хэлц үг

  • Зур зурсаар луу

  • Ур урсаар түүдэг

Хоршоо үг

  • ур дарх — урлах, дархлах чадвар

  • ур дүй — урлах арга барил, урлах авьяас

  • ур чадал — урлах чадвар

  • ур ухаан — урлах чадвар хийгээд түүнийг бүтээх эрдэм мэдлэг

  • ур хийц — урласан янз байдал

  • ур цолцон — хүн амьтны бие болон модны их биед ургасан ургацаг

Үгийн гарал

From a Turkic language. Compare Kyrgyz ур (ur, “excrescence”), Turkish ur (“growth, excrescence, tumour”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.