Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

уруудах

үйл үгнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Доошоо явах, эхэн талаас адаг тийш явах
  2. 2.
    Салхи, голын урсгалын чигийн дагуу явах
  3. 3.
    шилжсэн утгаАжил үйлс бүтэмжгүй болох, хоосрох, доошлох, муу замд орох
  4. 4.
    Дууны ая нам бүдүүн болох.

Ойролцоо үг

сүйрэлбүтэлгүйтэлбуух

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)уруудах
Одоо ирээдүй цаг (-на)уруудна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)уруудлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)уруудав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)урууджээ
Үйлдсэн нэр (-сан)уруудсан
Хэвшсэн нэр (-даг)урууддаг
Холбох нөхцөл (-ж)уруудаж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)уруудаад
Болзох нөхцөл (-вал)уруудвал
Хүсэх (-маар)уруудмаар
Захирах (-аарай)уруудаарай
Үгүйсгэх (-хгүй)уруудахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • уруудах хос эгшиг — зэрэгцэж орсон хоёр өөр төрлийн эгшгийн нэгдүгээр нь, үе бүтээх эгшиг

  • гол уруудах — голын эрэг дагаж уруудаж явах

  • шатаар уруудах — шатаар буух

  • салхи уруудан явах — салхины чигийг дагаж явах

  • хонь уруудах — хонь салхи даган явах

Хэлц үг

  • Доройтох цаг дохиотой

  • Уруудах цаг уршигтай

  • Өөдлөх айлын ор дээр өргөс сундуй

  • Уруудах айлын ор дээр унгас ноос

  • Өөдлөх айлын саравчинд шувуу өндөглөнө

  • Уруудах айлын саравчинд шувуу баана

  • Өөдлөх айлын ус түлээ хоёр

  • Уруудах айлын хог тоос хоёр

  • Өөдлөх хүн өнчин цагаан ишиг авдаг

  • Уруудах хүн уран дөш морь авдаг

  • Өөдлөх хүнд санах

  • сэрэх

  • хүрэх гурав

  • Уруудах хүнд унтах

  • идэх

  • мартах гурав

  • Өөдлөх цагийн найз үхрийн үснээс олон

  • Уруудах цагийн найз өдрийн одноос цөөн

  • Өөдлөх цагт огторгуйн шувуу эргэнэ

  • Уруудах цагт өөрийн хүч дутаана

  • Уруудах айлын шинж унтах идэх хоёр

  • Өөдлөх айлын шинж сэрэх хийх хоёр

  • Уруудах хүнд уран дөш морь

  • Өөдлөх хүнд өнчин цагаан ишиг

  • Уруудах хүний дор өргөс харгана

Зүйр цэцэн үг

  • Уруудах айлд хортон

  • Урагшлах айлд хотчин

  • Уруудахад унтах идэх мартах

  • Өөдлөхөд санах сэрэх хийх

  • Хонь уруудах ( салхи даган явах); #шилж. Ажил үйлс бүтэмжгүй болох

  • Хоосрох

  • Доошлох

  • Муу замд орох: уруудахад буруудах

Хоршоо үг

  • өгсөх уруудах — а.дээшээ доошоо болох; б.өөд уруу явах; в.шилж. мандаж буурах

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.