Үндсэн хэсэг рүү шилжих

тод

тэмдэг нэрнэр үгдайвар үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iтэмдэг нэр
  1. 1.
    Харах, сонсоход ялгавар сайтай, тодорхой, илэрхий
  2. 2.
    Гэрэл сайтай хурц
  3. 3.
    Бичиг, зураг мэтийн гаргац сайтай, үзтэл илэрхий
  4. 4.
    шилжсэн утгаСанаанд илхэн
IIнэр үг
  1. 1.
    Хусны үйс.
IIIнэр үг
  1. 1.
    Тодваа.

Ойролцоо үг

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнтод
Харьяалахын тийнтодын
Заахын тийнтодыг
Өгөх орших тийнтодод
Гарахын тийнтодоос
Үйлдэхийн тийнтодоор
Хамтрахын тийнтодтой
Чиглэхийн тийнтод руу
Олон тоотодууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • тод сонсогдох — юмны дуу чимээ сайн сонсогдох

  • тодоос тод — харах, сонсох, ойлгоход маш сайн ялгавартай

  • тод хэлэх — ярьж буй зүйлээ ойлгомжтой бөгөөд тодорхой, сонсоход ялгавар сайтай хэлэх

  • тод шар өнгө — хурц шар өнгө

  • тод бичих — гаргац сайтай бөгөөд харахад ялгавар сайтай бичих

  • тод зурах — тодорхой зурах

  • тод монгол бичиг хэл — шинж. - Монгол бичигт үндэслэж, авиа бүрд бие даасан үсэг оноож тухайн үеийн ярианы хэлэнд бичгийн хэлээ ойртуулах зорилгоор Ойрадын Зая бандидын 1648 онд зохиосон бичиг

  • хүүхэд ахуй цагаа тод санах — хүүхэд байсан цагаа маш сайн санах

Хэлц үг

  • Томоотой хүн

  • Тод мэддэг

  • Бодолтой хүн

  • Бодсоор хэлдэг

  • Тэнхим дээр түмэн хэрэг овоорохоос айхгүй

  • Тод сэтгэгч нэг ноён байхаас айна

Хоршоо үг

  • тод томруун — а.харагдахад ялгавар сайтай; б.ойлгомжтой, тодорхой

  • ил тод — далд биш, нүдэн дээр нь

  • тов тод — а.үзэх, сонсоход ялгавар сайтай; б.ойлгомжтой, санаанд ил

Товчилсон үг

  • ОҮИТБС — Олборлох Үйлдвэрлэлийн Ил Тод Байдлын Санаачилга

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.