Үндсэн хэсэг рүү шилжих

хөдөлгөх

үйл үгнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Хөдөлгөөнтэй болгох, хөдөлгөө оруулах
  2. 2.
    шилжсэн утгаХүний сэтгэл, хүсэл, дур сонирхолыг өдөөх
  3. 3.
    шилжсэн утгаОлны хүчийг нэг тийш чиглүүлэх
  4. 4.
    шилжсэн утгаНаймаа хийх

Ойролцоо үг

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)хөдөлгөх
Одоо ирээдүй цаг (-на)хөдөлгөнө
Өнгөрсөн цаг (-лаа)хөдөлгөлөө
Өнгөрсөн цаг (-в)хөдөлгөв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)хөдөлгөжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)хөдөлгөсөн
Хэвшсэн нэр (-даг)хөдөлгөдөг
Холбох нөхцөл (-ж)хөдөлгөж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)хөдөлгөөд
Болзох нөхцөл (-вал)хөдөлгөвөл
Хүсэх (-маар)хөдөлгөмөөр
Захирах (-аарай)хөдөлгөөрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)хөдөлгөхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • хөдөлгөх хүч — хөдөлгөөнд оруулах хүч

  • сэтгэл хөдөлгөх — сэтгэл хөндөх, сэтгэл догдлуулах

  • хор хөдөлгөх — хор шар хүргэх

  • хорхой хөдөлгөх — дур хүслийг бадраах; хийх, сонирхох хүсэл төрүүлэх

  • шар хөдөлгөх — атаархан тэсч ядах занг нь хөндөх

  • олон түмнийг хөдөлгөх — олон түмний хүч, санаа бодлыг нэг тийш хандуулах

  • цэргийн хүчийг хөдөлгөх — цэргийн хүчийг хэрэгцээтэй газар луу нь явуулах

  • хөрөнгө хөдөлгөх — наймаа хийх, хөрөнгөө арвижуулах

Хэлц үг

  • хурууны үзүүрээр хөдөлгөх — а.хүч оролгүй хийх; б.бусдыг өөрийн хүсэл зоригийн дагуу дуулгавартай байлгах

  • шороо хөдөлгөх — арай чарай амьд явах, хэцүүхэн өдөр хоногийг өнгөрөөх

  • ам хөдөлгөх — юм идэх

  • амыг нь хөдөлгөх — идэх юм өгөх

  • гэдэнг нь хөдөлгөх — зөрүүд зан гаргахад хүргэх

  • зогдор хөдөлгөх — тэмээгээр түргэн алхуулан явах

  • сүүл хөдөлгөх — мориор шогшисхийн явах

  • ↑ам хөдөлгөх

  • ↑ амыг нь хөдөлгөх

  • ↑ бага чулуугаар их чулуу хөдөлгөх

  • ↑ зогдор хөдөлгөх

  • ↑ хурууны үзүүрээр хөдөлгөх

  • ↑ шороо хөдөлгөх

  • ↑ сүүл хөдөлгөх

  • ↑ сэтгэл хөдөлгөх

  • ↑ хор хөдөлгөх

  • ↑ хорхой хөдөлгөх

  • ↑ шар хөдөлгөх

  • ↑ цэргийн хүчийг хөдөлгөх

  • ↑ хөрөнгө хөдөлгөх

  • ↑ эрүү ам хөдөлгөх юм

  • Хүнд гэж бүү цөхөр

  • Хөдөлгөх аргыг бод

  • Хөнгөн гэж битгий басамжил

  • Өөрийнхөө чинээг тэнс

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.