боох
Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй
Тайлбар
- 1.Цуглах, хуйлах, баглах
- 2.Уях, хүлэх, зангидах, тогтоох
- 3.Битүүлэн уях, таглан ороох
- 4.Халхлах, таглах
- 5.Нарийсах, бачуурах
- 6.Боомилох
- 7.Хориг саад хийх, хяхах хавчих, үнэрхэх, гацах
- 8.Хаах, саатуулах;
Ойролцоо үг
Англи утга
- үйл үгto bind, to bundle; to tie; to wrap, to fold; to strangle; to stop, to obstruct; to prepare as boodog
Үйл үгийн хувирал
| Үйлдэх нэр (-х) | боох |
|---|---|
| Одоо ирээдүй цаг (-на) | бооно |
| Өнгөрсөн цаг (-лаа) | боолоо |
| Өнгөрсөн цаг (-в) | боов |
| Өнгөрсөн цаг (-жээ) | боожээ |
| Үйлдсэн нэр (-сан) | боосон |
| Хэвшсэн нэр (-даг) | боодог |
| Холбох нөхцөл (-ж) | боож |
| Урьдчилах нөхцөл (-аад) | боогоод |
| Болзох нөхцөл (-вал) | боовол |
| Хүсэх (-маар) | боомоор |
| Захирах (-аарай) | боогоорой |
| Үгүйсгэх (-хгүй) | боохгүй |
Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.
Нийлмэл үг
алчуураар боох — алчуураар баглах
толгой боох — толгойгоо ороох
зангидаж боох — зангидан уях
хөвөрхий боох — амархан тайлагдахаар уях
шарх боох — шарх битүүлэн ороох
нүд боох — нүд таглах
хоолой боох — хоолой бачуурах
боож алах — боомилон үхүүлэх
хавчин боох — хяхан хавчих
хөсгөөр боох — ачлага хөсөг өгөхгүй үнэрхэх
тарвага боох — тарваганы боодог хийх
ямаа боох — ямааны боодог хийх
Хэлц үг
боож үхэх бор шидмэсгүй — юу ч үгүй, туйлын ядуу
боож үхэх бор шидмэс эрэх — сандарч бачимдан яахаа мэдэхээ байх
боож үхэх бор шидэмсгүй — юу ч үгүй, туйлын ядуу
Тэднийд хүний нүдэнд тусчих юм гэж юу ч байхгүй. Боож үхэх бор шидэмс ч үгүй айл шүү дээ.
боож үхэх бор шидэмс эрэх — сандарч мэгдэн яахаа мэдэхээ байх
Хүн хүнийг ойлгохгүй байх шиг хэцүү юм хүний амьдралд юу байх вэ! Үүнээс болж хүн “боож үхэх бор шидэмс эрэх нь холгүй” болжээ (Д.Урианхай, Халуун зуны сүүдэр).
↑ хээрийн нохойн ам боох
Хоршоо үг
боох цуглах — баглаж бөөгнөрүүлэх
эрэх боох — хүлж баглах, уяаг нь мушгин чангаруулах
боох хясах — хяхах, хавчих
хаах боох — а.юмыг чөлөөтэй нэвтрүүлэхгүйн тулд хаалт боолт барих; б.хавчих, гадуурхах
Үгийн гарал
From Proto-Mongolic *boxa-, from Proto-Turkic *bog-. Compare East Yugur puu, Turkish boğmak.
Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.