Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

гарах

үйл үгнэр үг/ɢarəx/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠭᠠᠷᠬᠤ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Дотор, далд байсан юм гадагш шилжин байрлах, ил болох
  2. 2.
    Төрөх
  3. 3.
    Зайлах, салж ангижрах, хагацах
  4. 4.
    Юмны үүсэн бий болох
  5. 5.
    Далд байсан юм ил болох
  6. 6.
    Гатлах, нэвтрэх, алгасаж өнгөрөх
  7. 7.
    Юманд авирах, асах, явах
  8. 8.
    Аливаа нэгэн үйлийг гүйцэтгэж эхлэх, уг үйлдээ ихэд хичээн ажиллах утга
  9. 9.
    Болох;
  10. 10.
    Ямар нэгэн юмыг олж авах

Ойролцоо үг

өсөхдээшлэхдогдлохмандахтүгэхдүнхийхсүндэрлэхүүсэхдүрэлзэххүрэхнэмэгдэхтархахөгсөж ирэхтараххөөрөхоргилохтөрөхгарч ирэхөгсөхбий болохбулиглахбуцлахгозойхдүүрэхихсэхбосохтэсрэхилчлэхилэрхийлэгдэхилчлэгдэх

Англи утга

  • үйл үгto go out; to emerge; to be born; to occur, to break out, to happen; to go through; to go over; to climb (a mountain, a tree); to give up on (to abstain)
  • нэр үгablative

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)гарах
Одоо ирээдүй цаг (-на)гарна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)гарлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)гарав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)гарчээ
Үйлдсэн нэр (-сан)гарсан
Хэвшсэн нэр (-даг)гардаг
Холбох нөхцөл (-ж)гарч
Урьдчилах нөхцөл (-аад)гараад
Болзох нөхцөл (-вал)гарвал
Хүсэх (-маар)гармаар
Захирах (-аарай)гараарай
Үгүйсгэх (-хгүй)гарахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • ихэр хурга гарах — ихэр хурга төрөх

  • ажлаас гарах — ажлаас халагдах

  • амь гарах — а.амьтан үхэж амьсгалаа хураах; б.аюул хөнөөлөөс амьд үлдэх

  • архи гарах — а.согтуу нь арилах; б.архины чанар сайн байх

  • цус гарах — цус гоожих

  • гараас гарах — а.ажил үйлийг бүрэн хийж дуусгах; б.өсч бойжиж бие даах, хүний асрамж хэрэггүй болох; в.зайлах, мултрах

  • зугтаж гарах — зугтаж зайлах

  • махнаас гарах — мах идэхгүй цагаан хоолтой болох

  • тамхинаас гарах — тамхи татахгүй болох

  • хоолноос гарах — хоолонд дургүй болох

  • хэргээс гарах — а.ял хэргээс мултрах, суллагдах; б.хэрэглэх аргагүй болох

  • ялаас гарах — ялаас ангижрах

  • алдаа гарах — алдах, осолдох

  • алдагдал гарах — алдагдал учрах

  • ашиг гарах — ашиг олох

  • аюул гарах — аюул бий болох

  • бололцоо гарах — бололцоо бий болох, боломжтой болох

  • газар гарах — ногоо цухуйх

  • гал гарах — а.түймэр асах; б.шөнийн цагт алсад гал үзэгдэх

  • гарз гарах — гарз учрах

  • дайн гарах — дайн үүсэх

  • дуу гарах — дуугарах

  • жил гарах — жил эхлэх

  • жүжиг гарах — жүжиг тоглох

  • зав гарах — завтай болох

  • зай гарах — зай завсартай болох

  • зам гарах — а.зам бий болох; б.замыг хөндлөн огтолж явах

  • кино гарах — кино үзүүлэх

  • концерт гарах — концерт тоглох

  • мөр гарах — а.юмны ор мөр үлдэх; б.шинэ журам бий болох

  • ногоо гарах — ургамал ногоо ургаж дэлгэрэх

  • орон тоо гарах — ажлын орон тоо бий болох

  • сорви гарах — а.Яр шархны ул ором үлдэж тогтох; б.Үйл ажлын ямар нэг сэдэв цухуйж илрэх

  • улай гарах — амьтны сэг шинээр бий болох

  • ус гарах — а.ус бий болох, устай болох; ус нэвчин ундрах; б.усыг гаталж нэвтрэх

  • утаа гарах — утаа бий болох, утаа үзэгдэх

  • уур гарах — а.хилэн намжиж дарагдах; б.усны уур хөөрөн үзэгдэх

  • үнэр гарах — үнэр ханхлах

  • үүл гарах — үүлших

  • хөлс гарах — а.биенээс хөлс дааварлах; б.ажил хөдөлмөрт хүч гаргах

  • … болон өөр 36

Хэлц үг

  • гараагүй байж эцгийн адуу хариулав гэх — худал хэлэх

  • хэл ам гарах — а.хэрүүл шуугиан гарах; б.хов жив яригдах

  • нүднээс гарах — ихэд турж эцэх, царай зүс муудах

  • цагаандаа гарах — а.ичих айхаа болих, хээгээ алдах; б.хүн чанараа алдах

  • гарах замгүй болох — аргагүйдэх, аргагүй байдалд орох

    Цөлд явсан тэдний машины тэнхлэг хугарч, машинаа чирэхээс өөр гарах замгүй болж биднийг сандаргасан шүү.

  • ↑ ам гарах

  • ↑ ард гарах

  • ↑ ардаа гарах

  • ↑ газрын чээжинд гарах

  • ↑ гайдаа гарах

  • ↑ гараас гарах

  • ↑ гэдэс гарах

  • ↑ зүрх амаар гарах

  • ↑зүрхнээс гарах

  • ↑ зүүнээсээ гарах

  • ↑ жагсаалаас гарах

  • ↑ наранд гарах

  • ↑ нас дээр гарах

  • ↑ нүгэл нүдээрээ гарах

  • ↑ нүд нь орой дээрээ гарах

  • ↑ нүднээс гарах

  • ↑ таван ухаан нь талд гарах

  • ↑ толгой дээр гарах

  • ↑ тос гарах

  • ↑ тэнгэрт гарах

  • ↑ уушги, зүрх нь амаараа гарах

  • ↑ хойд энгэртээ гарах

  • ↑ хоолой гарах

  • ↑ хэл ам гарах

  • ↑ чоно махнаас гарах

  • ↑ цагаандаа гарах

  • ↑ чигтээ гарах

  • ↑ ясны хөлс гарах

  • Ажиллах нь мянган өдөр

  • Гарах нь нэг өдөр

  • Газар дэлхий мундсан биш

  • Гарах зам байлгүй яахав

  • Галын өнгө улаан ч утаа нь харавтар

  • Гарах сургаал тустай ч үгс нь баарал

  • Гарах зовлон биш

  • … болон өөр 17

Зүйр цэцэн үг

  • Гарсан бие нь ган

  • Төрсөн бие нь төмөр

Хоршоо үг

  • орох гарах — тогтворгүй их хөдөлгөөнтэй байх, нааш цааш явах

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠭᠠᠷᠬᠤ (ɣarqu, “to go out”), from Middle Mongol ᠬᠠᠷᠬᠤ (qarqu, “to go out”), Proto-Mongolic *gar-, compare Buryat гараха (garaxa), Dongxiang khirei.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.